سخنان مدير راديو زمانه، در مراسم «قلم زرین زمانه»]]> http://radiozamaaneh.com/story/2007/09/post_459.html http://radiozamaaneh.com/story/2007/09/post_459.html Wed, 12 Sep 2007 22:41:14 +0000 داستانهای برگزیده مرحله دوم را در اینجا بخوانید ]]> http://radiozamaaneh.com/story/2007/09/post_457.html http://radiozamaaneh.com/story/2007/09/post_457.html داوری و جوایز Mon, 10 Sep 2007 19:16:17 +0000 خانم‌ها، آقایان هنرمندان و نویسندگان عزیز با سپاس صمیمانه از حضور شما در این جمع و در خانه هدایت که پاسداری از فرهنگ ایران را با الهام از نامی عزیز و به مدیریت نویسنده‌ای برجسته، وجهه همت خود قرار داده است. خوشحالم که کار چندماهه و فشرده تیم کوچک مسابقه «قلم زرین زمانه» اینک به نتیجه می‌رسد. ما در یک سال گذشته، در شبکه دوستان و غم‌خواران زمانه، همواره با تیم‌های کوچک کار کرده‌ایم. اما کوچکی تیم‌های ما مثل کوچکی ماسوله و ابیانه و آبیدر است. حب وطن و آبادی آن و حرمت کار و تاریخ دیروز و فردا. ما عاشقان فروتن فرهنگی هستیم که هر گاه، با مهر و ارادت به آن نگریستی، خود را عریان می‌کند و گنجینه‌های خود را بر تو مکشوف می‌سازد. امروز فرهنگ بزرگ ایران در حجاب ایدئولوژی مانده است. حیاط خانه ما تنهاست. آن‌ها که باید کاری کنند، بی‌کاره‌اند و جز کرسی مقام و سیاست خویش، به کمتر چیزی فکر می‌کنند. آن‌ها که کار می‌توانند کرد، ترس‌خورده یا دست بسته مانده‌اند یا به هر چه دست زنند، با هجوم ایدئولوژی روبه‌رو می‌شوند. گرفتن و بستن و امر و نهی کردن، روش مقابله ایدئولوژی است با کار جان آزاده. ما چاره را در کار گروه‌های کوچک، اما مصمم می‌بینیم. ما همه دردهای ایران را دوا نمی‌توانیم کرد. همه داستان‌های ایران را نیر نمی‌توانیم خواند. همه نویسندگان جوان را نیز نمی‌توانیم یک جا بشناسیم و به جا آوریم. اما می‌توانیم کاری کنیم که غصه سر آید. نشان دهیم که این فرهنگ سر پا ست. نشان‌ها مهم‌اند. تمام تاریخ اخیر ایران این بوده است که سر گیاهان خوشبوی آفتاب جوی را زده‌اند و باز ایشان به بوی آفتاب بر امده‌اند. شاخه‌ای افتاده است، شاخه ای برخاسته است. پنجره‌ای بسته شده، دری باز شده است. روی این آفتاب پوشانده‌اند، آفتابی دیگر از افقی دیگر دم زده است. فرهنگ ایران و فرهنگ‌مداران ایرانی با همه سختی مرام پیوستگی را می‌جویند. از اینجاست که «قلم زرین زمانه» ادامه «قلم زرین گردون» است. تهران نشد، برلین هست. امروز رونق رقابت به لطف شبکه جهانی وب، تهران و برلین را در یک مدار قرار داده است. مسابقه در برلین است و داوران در شهرهای جهان پراکنده‌اند. اما داستان‌ها از گوشه و کنار ایران می‌رسد. این وضع جدید، رسم‌های خود را دارد و دیر و زود، همه مفاهیم ارتباطی ما را دستخوش تحول خواهد کرد. سانسور مرده است. سانسورچی بیهوده آب در هاون می‌کوبد. دیگر کنترل رسانه در داخل، کنترل همه چیز نیست. دیده‌ایم. و می‌بینیم. همه آن‌ها که داستانی فرستادند، می‌خواستند شنیده شوند؛ دیده شوند. می‌خواستند کسی آن‌ها را داوری کند. کسی دست آن‌ها را بگیرد. کسی دست آن‌ها را بالا ببرد. کسی به آن‌ها بگوید جایشان در مجموعه‌ای از دیگران کجاست. کار رسانه همین است. تا نشان‌گر تلاش اصحاب تلاش باشد. رد کردن تلاشگران و بی‌اعتنایی به آنان و بسنده کردن به عزیزکردگان بی‌دلیل، کار رسانه نیست. رسانه هست تا نشان دهد چه کسانی هستند. در میدان‌اند. آزادی مشارکت، آزادی روایت شخصی، محک خوردن کارها بنیان رسانه است. ما هنوز در آغاز راهیم. اما همین که در آغاز راه، مورد اعتماد نویسندگان و اصحاب فکر و خلوت و روشنی قرار گرفته‌ایم، برایمان سخت ارزش‌مند است. مسابقه نام‌های معدودی را برجسته می‌سازد. این طبع مسابقه است. اما همه آن‌ها که مشارکت می‌کنند و اعتماد می‌کنند، برنده‌اند. آن‌ها در ساختن فرهنگی شریک می‌شوند که نیاز بزرگ امروز ماست. ما سخت مراقبت کرده‌ایم که این اعتماد مستحکم شود و دامن بگسترد. در مقابل دروغ و فریب و ضعف و کم‌کاری و بی‌کاری و بی‌اعتنایی و راندن آدم‌ها به خلوت هراسناک تنهایی، ساختن اعتماد مهم‌ترین کار است. ساختن اعتماد مهم‌ترین کار رسانه هم هست. از اینجاست که زمانه در این «کار» قدم برداشته است. رسانه‌های فارسی خارج از ایران، زمانی بود که با برچسب رسانه بیگانه شناخته می‌شدند. اما امروز این مفهوم در حال تغییر است. وقتی رسانه مورد اعتماد بود بیگانگی از میان بر می‌خیزد. بیگانه آن رسانه‌ای است که نداند در ایران چه می‌گذرد. جغرافیای رسانه مهم نیست. می‌توان در ایران بود و بیگانه بود. می‌توان در خارج از وطن بود و آشنا بود. چنان که روزنامه کاوه در برلین منتشر می‌شد و امروز خانه هدایت، ناشر و رسانه فرهنگ ایران در این شهر است. بیگانه و آشنا به زندگی در درون مرز یا خارج از مرز نیست. اگر عباس معروفی بیگانه باشد، چه کسی آشناست؟ و اگر آشنایان به فرهنگ ایران با زمانه هم‌گامی کنند، چه کسی می‌تواند زمانه را در میان بیگانگان بگذارد؟ و اگر ده‌ها نویسنده جوان در کاری که رسانه می‌کند، مشارکت جستند، لابد آن رسانه را از خود دیده‌اند" از خود شناخته‌اند. بیگانه آن است که نتوان به او اعتماد کرد یا به دعوت او پاسخ گفت. زمانه به خود می‌بالد که طرف اعتماد معتمدان فرهنگ ایران است و طرف اعتماد دوستاران فرهنگ ایران. هر که به آبادی و آزادی وطن و حرمت به تاریخ دیروز و فردای آن دل بسته باشد، اهل زمانه است. باعث افتخار من خواهد بود که زمانه خانه ایران‌دوستان باشد؛ هر جا که هستند. کوتاه سخن، آقای معروفی، داوران ارجمند، دوستان دیده و نادیده داستان نویس سپاسگزارم و امیدوارم تا زمانه هست، داستان هم که رمز تازگی و زندگی است، باشد و این رقابت‌ها بردوام. http://radiozamaaneh.com/story/2007/09/post_458.html http://radiozamaaneh.com/story/2007/09/post_458.html Sun, 09 Sep 2007 15:10:37 +0000 زن با دلتنگي گفت «خيلي وقته ديگه با هم حرف نمي زنيم» مرد به تأكيد سر تكان داد «حرف نمي زنيم» بعد ساكت شدند و ابري را كه لذت سرخ غروب را مي كشيد به تن اش و مي رفت تا در نئشگي لذت وا بدهد و متلاشي شود با نگاه بدرقه كردند. بعد مثل زن و مردي كه دوباره با هم تنها بمانند، دوباره بر مي گردند به خودشان . زن با همان لحن گفت «قبلاً زياد حرف مي زديم» مرد با همان بي لحني سر تكان داد «زياد حرف مي زديم» زن پرسيد «فكر مي كني از حرف زدن فراتر رفتيم يا از حرف زدن هم عاجز مونديم؟» مرد هميشه بايد جملات پيچيده ي زن را ساده مي كرد «منظورت اينه كه اين خوبه يا بد؟» زن هميشه بايد دوباره روي حرف اش تأكيد مي كرد «منظورم اينه كه رابطه ي ما كامل تر شده يا عقيم مونده» مرد دست هايش را انداخت پشت نيمكت و صورت اش را رو به آسمان گسترده و دلتنگ گرفت و در حالي كه از طبيعت لذت مي برد گفت «كامل... عقيم... فراتر... فروتر... چرا مثل دستگاه هاي باركد فروشگاه ها به يه برچسب نياز داري تا چيز ها رو حس كني؟» زن بغض گرفته از بي خيالي مرد ، لابد به بيد مجنوني نگاه كرد كه مثل يك فواره ي از كار افتاده ي گياهي، پر از بيهودگي بود و در دور دست ها براي خودش وجود داشت و گفت «اين طوري مي تونم چيز ها رو بفهمم، اين طوري با چيز ها رابطه برقرار مي كنم» مرد با لذت دستِ هزاران سال اثيرِِ بغضي زيبا را در گلوگاه زن تصور مي كرد كه به آرامي يك چنگنواز، تار هاي صوتي را مي نواخت ... و با سر تأكيد كرد «مثل دستگاه هاي باركد توي فروشگاه ها» باد با بي قيدي تكاني به بيدمجنون پير مي داد و بعد مي آمد بين موهاي زن سنگين و مغموم مي شد، خسته مي خزيد در شكاف گرم سينه اش و مي خواست همان جا خواب اش ببرد و زن مثل يك لالايي، غمگين و يكنواخت مي گفت «اين نيست كه تو به برچسب نياز نداشته باشي، تو اصلاً به رابطه نياز نداري» دست مرد از پشت نيمكت نشست رو شانه ي زن و چشم هايش در شكاف علف گرفته ي سنگ فرش ها دنبال جمله اي براي تبرئه ي خود گشت «من به تو نياز دارم، مي دوني ...» باد بايد باز هم به شكاف سينه ي زن بخزد و بين راه موهاي لطيفِ كاهي را مثل نوازش گندمزار روي دست مرد بريزد و مرد از اين نوازش لبخند بزند و از اين لبخند، ته رنگي از عصبانيت به صداي زن بريزد و بگويد «به من نياز داري همون طور كه به غذا، فندك، به كفش نياز داري...» بعد با خوابيدن باد، صداي زن بايد مثل صداي مادري با خوابيدن بچه، پائين بيايد «به من نياز داري كه اينجا كنارت بشينم... تو خيابون ها هم قدم باهات راه برم.... تو رختخواب كنارت بخوابم...» مرد اين لحن يكنواحت مغموم را دوست داشت. مثل عطر چاي كوهي، چيزي از هزاران سال ني چوپان هاي غمگين و بي كس در خودش داشت و مثل عطر چاي كوهي چيزهاي خيلي دور و خيلي عزيزي را در مرد بيدار مي كرد. مرد ساده بود . زن را با برچسب هاش، با اين تلخي ها و بهانه گيري هاي قبل پريودش، با صدايش كه آدم را ياد عطر چاي كوهي مي اندازد دوست دارد و لبخند مي زند و با موهاي زن بازي مي كند . زن برگشت رو به نگاه مرد گفت «زهر اين لبخندِ بي تفاوت... فكر مي كني از دلم بره؟» مرد نمي فهميد نبايد لبخند بزند و هيچ وقت هم نخواهد فهميد «من انقدر فكر نمي كنم. دوستت دارم» زن با چشم هاي شيشه اي پوزخند زد «دوست داشتن عجيبي داري» مرد باز هم لبخند زد «موجود عجيبي رو هم دوست دارم» «داري به چي مي خندي؟ من هر حرفي بزنم، هر دردي داشته باشم به نظر تو نق نق هاي يه زنِ...» خداي من، هنوز هم مرد دارد لبخند مي زند «من فقط دارم سعي مي كنم دعوا نكنيم» «تو بي تفاوتي. برات هيچ چيز اهميتي نداره. هيچ وقت درد من كه هميشه درد اين رابطه بوده براي تو هيچ اهميتي نداشته» بالاخره زن توانست با همه، هيچ ها و اشك هايش لبخند را از صورت مردش پاك كند و كمابيش چيز هايي را كه مي خواست بشنود «من تو رو حس مي كنم كه اينجا كنار من نشستي. مي تونستي هر جاي ديگه اي باشي. پيش يكي از اون هم دانشكده اي هاي روشنفكر حراف ات كه بلدن روي هر چيزي برچسب هاي قلمبه سلمبه بذارن. اما اينجايي، پيش من! برا همين بذار تو غر بزني، منم بخندم ، باشه؟» حالا مرد مي تواند چشم هاي خيس زنش را ببوسد و بگويد «نگاه كن! اون تيكه ابر شبيه يه كاغذ مچاله شده است» زن هم مي تواند لبخند محوي به مردش بزند و با خودش بگويد « مثل دل من ، پر از حرف هاي مچاله شده » و بعد  همه چيز به خوبي و خوشي تمام شود. http://radiozamaaneh.com/story/2007/08/post_456.html http://radiozamaaneh.com/story/2007/08/post_456.html Sun, 19 Aug 2007 20:14:56 +0000 روزي پسر بچه اي بود كه روزي آمد كه ديگر پسر بچه نبود. بزرگ شده بود. دست هايش هم بزرگ شده بودند اما هنوز دست هاي يك «مرد» نشده بودند، چه طور بگويم ... هنوز خام، ناآزموده بودند. پسرك نمي دانست دست هايش چه چيز هايي را بايد بيازمايند تا مثل دست هاي يك مرد واقعي بشوند. بعد يك روز ديگر آمد كه پسرك فهميد _ يعني كتاب ها و فيلم ها به او اين طور فهماندند _ كه براي مرد شدن بايد زياد بدي كرد و زياد بدي ديد. بعد _ قصه قرار است از اينجا به بعد اش جالب شود _ بعد پسرك بايد به جبران بدي هايي كه كرده است و انتقام بدي هايي كه ديده است مي رفت. اما اگر ديگران به جبران بدي هايي كه كرده اند و يا انتقام بدي هايي كه ديده اند بيايند چه؟ آنوقت كه او نمي توانست يك قهرمان باشد. خب، پسرك به اين فكر نكرد. پسرك فقط يك پسر بچه بود و فيلم ديده بود و كتاب خوانده بود. اين بود كه تصميم اش را گرفت و با خودش گفت «آن وقت مي توانم به دست هايم نگاه كنم و دست هاي واقعي يك مرد را ببينم و بعد مي گذارم دست هايم پير شوند و بشوند دست هاي پيري كه روزي دست هاي يك مرد واقعي بودند» دنيا به اندازه ي كافي موجودات حقيري كه بشود به آن ها بدي كرد و موجودات بدجنسي كه بتوانند به او بدي كنند داشت : پسرك خيال اش راحت بود. و با خيال راحت خود را به روز هايي كه مي آمدند سپرد و روز هايي گذشت كه بدي هاي زيادي از دست هايش گذشت و از هر چه گذشت ردي بر دست هايش ماند. روزي پسركي بود كه روزي آمد كه ديگر دست هايش خام و ناآزموده نبودند و رگ هاي آبي معصوم اش، پر قوز و گره و متورم _ همان طور كه مي خواست _ مثل مارهاي خشمگين به سمت انگشت هايش مي رفتند. تا اينجا خوب بود، اما قصه _ از اينجا به بعدش تلخ مي شود _ همان طور كه پسر بچه مي خواست پيش نرفت. چون روزي پسربچه اي بود كه روزي آمد كه پسرك فهميد دنيا مثل دنياي كتاب ها و فيلم ها طوري نمي چرخد كه به آدم فرصت جبران كردن و انتقام گرفتن بدهد و آدم را قهرمان كند. دنيا چه طور بگويم ... براي خودش، با بي تفاوتي مي چرخد. پسرك تا اين را بفهمد گاه آدم بدجنسي شده بود كه به آدم هاي معمولي بدي مي كرد و گاه موجود حقيري شده بود كه آدم هاي معمولي به او بدي مي كردند و نتوانست بسياري از بدي هايش را جبران كند و نتوانست انتقام بسياري از بدي ها را بگيرد و دست هايش ... و دست هايش فقط آموخته بودند و بعد ها فقط مي توانستند و بعد ها فقط مي خواستند بدي كنند و مار هاي پر قوز و گره متورم كبود هر روز بزرگ تر و بزرگ تر شدند... روزي مردي بود كه روزي آمد كه در آينه ها ديد كه دست هايش، مارهاي سيري ناپذيري كه از دوش ضحاك روئيده اند، هر چه در زندگي داشت و هر چه از زندگي ديگران غارت كرده بود بلعيده اند ... روزي ضحاك بيچاره اي بود كه به اعماق آينه ها نگاه كرد و ديد كه شب ها و روز هاي ديريست كه او ضحاكِ بيچاره اي بوده است و مار ها آخرين تصوير پسربچه اي را كه ديگر بزرگ شده بود و مي خواست يك مرد واقعي بشود در مقابل چشمان او بلعيدند و كاوه اي از اعماق آينه ها، از قلب اش كه مثل آهن سخت شده بود...كاوه ي آهنگري برنخواست ... روزي ضحاكي بود كه روزي آمد كه آنچه را كه با دست هايش كرده بود و بعد ها آنچه را كه دست هايش با او كردند، پذيرفت و حتي آخرين تصوير رگ هاي معصوم و آبي رنگ را هم كه در ذهن اش باقي مانده بود طعمه ي مار هاي خشمگين و پر قوز و گره اي كرد كه از شانه هايش روئيده بودند و فراموش كرد. روزي پسربچه اي بود كه روزي آمد كه فراموش كرده بود كه روزي پسر بچه اي بود. http://radiozamaaneh.com/story/2007/08/post_455.html http://radiozamaaneh.com/story/2007/08/post_455.html Sun, 19 Aug 2007 18:14:56 +0000 جلد سياه يكسدت و براق شكلات تلخ را مثل لباس خواب ابريشمي از تن اش مي كنم و شكلات تلخ تن برنز و آن بوي تلخ مست كننده اش را با سخاوت عرضه مي كند : پول اش را داده ام و اين ضيافت شبانه را به قيمت خوبي از فروشنده ي بدجنسي كه جنس هاي خوب را به قيمت خوبي دست آدم مي دهد و با بدجنسي مي گويد «ببر حال اش رو ببر» خريده ام و حالا دستم مي تواند سرد و بي تفاوت از روي تن لطيف اش بگذرد و سلاخي كردن اين تن را مزمزه كند. با لذت تصور مي كنم كه وقتي قطعه قطعه اش كردم، اين بوي تلخ بي نظير مثل بوي خون بي گناهِي در تار و پود دست هاي از درد بافته ام مي پيچد و آنجا با نگاه هاي مهربان، با نگاه هاي پر خواهش، با نگاه هاي هراسيده اي كه روزي به دست هايم دوخته شده اند و در آن تنيده اند مي آميزد و آن ها را مست و لذت ديده به تلخي رخوتناك پس از آميزش مي سپارد : همان طور كه من سرانجام آن نگاه ها را رها مي كردم : مبهوت و آويخته به پوچي سقف ... http://radiozamaaneh.com/story/2007/08/post_454.html http://radiozamaaneh.com/story/2007/08/post_454.html Sun, 19 Aug 2007 16:14:56 +0000 ... همیشه آدم فکر می کند باید دیگران خوب باشند اما این طوری نیست. بیشتر وقت ها همه بد می شوند . هر عینکی که به چشم می زنیم باز هم نمی شود. این موضوعات ممنوعه از این جا پیدا می شود. مثلا فیلم پل های مدیسن کانتی . مال اسپیلبرگ نیست مال کوین کاستنر است هم بازی می کند هم کارگردان است. مثل علی دایی که هم در سایپا بازی می کند هم در سایپا مربی است هم البته توی زمین بازی تف می کند. (زنهای حامله که ویار دارند لطفا بازیهای سایپا را نبینند.) یک مثال ملموس زدم یک مثال نا ملموس . حالاشاید شما که این داستان را می خوانید هر دو مثال برایتان ناملموس باشد. اصلا این مقدمه چینی برای چی بود یادم رفت. داستان را شروع می کنم. آهان یادم اومد حکایت موضوعات ممنوعه بود. یعنی توی دین و اخلاق و عرف (بعضی جاها ) یک تابو هست . یعنی وارد شدن در آن خطرات زیادی دارد مثل کفر و الحاد و مرگ. یادم هست یک سریال تلویزیونی بود ؛ یک زن شوهر دار – بچه دار ملاقات های پنهانی با یک مرد غریبه داشت. همسایه ها فهمیده بودند . زن هم عذاب وجدان داشت. باید یک هفته صبر می کردی تا بفهمی این مرد کجای زندگی زن بوده است که حالا بیرون آمده است. خوشحالی من از این بود که یک موضوع ممنوعه پا یش به برنامه های تلویزیونی باز شده است . زن داشت به خانواده اش خیانت می کرد؟. مرد چرا زن را تهدید می کرد؟ در قسمت بعد معلوم شد این مرد برادر زن بوده است که زندان بوده و حالا آزاد شده است ! مسخره بود . اما این را که می خواهم بگویم دیگر مسخره نیست. خودم توی مدارک محرمانه دیدم. خواندم . حتی بعد ها رفتم با او صحبت کردم . حالا کاری نداشته باشید چطور – از کجا و چگونه . اصلا من خرم ! ما خوشمان می آید حرفی بزنیم قمپز در کنیم بعدش مثل خر توی گل گیر می کنیم و به غلط کردن می افتیم . اصلا این داستان تخیلی است . من نشستم و برای خودم خیال بافی کردم همین ! آیا شما می دانید قلعه توی تهران کجا بوده ؟ . می دانید در آن جا چه اتفاقی می افتاده است؟ قدیمیها می دانند . برای نسل جوان می گویم . امروز دختر های فراری کجا می رن ؟ آن وقت ها می رفتن قلعه ! ( به اون ناحیه هم می گفتند). کجا بود ؟ بین گمرک و میدون قزوین. پشت فارابی . بیمارستان چشم پزشکی فارابی . اول انقلاب که نه – چند سال بعد محتشمی پور که وزیر کشور بود خرابش کرد. تازه سر و سامون گرفته. بیشترش شده مجتمع فرهنگی رازی . یک مقدارش هم رفته به حساب فارابی . صاحب های اون خانه ها و مغازه ها چطوری راضی شدند . کجا رفتند ؟ نمی دانم. یک مغازه جیگرکی هست توی محله بابام . توی دوره شاه عرق فروشی بود حالا توش صاحب مغازه نماز می خونه . نمی دونم همون عرق فروشه حالا نماز می خونه یا یکی دیگه اس. حالا هم اگه برید توی مغازه بوی عرق می ده. چون بازسازی نشده – همون طوری مثل گذشته. اون موقع هم دختر فراری داشتیم . زن فراری داشتیم . زن خراب مثل الان تا دلت بخواد داشتیم. می گن طالقانی اول انقلاب توی مجلس شورای اسلامی گفته : هر خونه ای یه مستراح لازم داره . قلعه رو خراب نکنید. کنترلش کنید. اما خرابش کردند. هاشمی رفسنجانی دوره دوم رییس جمهوری نه دوره دوم ریاست مجلس شورای اسلامی ؛ توی خطبه های نماز جمعه یک بحثی را باز کرد به نام تشکیل صیغه خانه ها . بعد هم ولش کرد . چون افکار عمومی هنوز آماده نبود. به خدا من مر-د-م . زن نیستم . همش دارم پرحرفی می کنم . اصل داستان را برایتان نگفتم . سرتان درد گرفت . آخه من هر وقت از اون منطقه رد می شم یاد مستراح های زیادی می افتم که توی شهر حرکت می کنند موبایل دارند. از خودشون خونه دارند. ماشین دارند. فقط کافیه یکی از این سه تا آدرس را داشته باشی همین!. تازه اون موقع توی این مستراح ها یا سفلیس بود یا سوزاک که مداوا می شد. الان یه وبا هست به نام ایدز. درمونش مرگه. بهش می گن طاعون قرن بیستم. حالا کاری هم نمی شه کرد خب فکر کنم پیام های تبلیغاتی را دادم . پیام های بهداشتی همین طور . پیام های فرهنگی هم توش بود. بریم سر اصل مطلب – یعنی داستان . میگن سپاه ریخته بود طرف را برده بود. راست و دروغ معلوم نبود . من خودم اونجا بودم . لباس های پلنگی داشتند . ام فایو داشتند. ریش داشتند. درجه نداشتند. آرم سپاه نداشتند. یکی که ریش داشت و فرت فرت سیگار می کشید گفت یگان ویژه است . زیر نظر مستقیم آقاست. آقا را اون قدر تمیز و شسته رفته گفت که فکر می کردی یه عمره صبح ها با آقا می ره کوه – برگشتنی تجریش کله پاچه می زنن. معتاد بود . از این پا منقلی های چس خور . !. از این ها که ساقی می شن تا یه پک گدایی کنن. حیف آقا . خلاصه ریختن دورش و بردنش. طرف هیکلی بود. بعدش ریش داشت . یعنی خیلی برادر بود. از خیلی هم خیلی تر. تموم کاسب های گمرک جمع شده بودند. اصلا آماده نشستن یه چیزی بشه جمع بشن و بیان تماشا. طرف را بردند. من مثل همیشه آن طرف ها می چرخیدم . جایی که فقط توی فیلمفارسی ها قلعه بودنش را دیده بودم . به تبلیغات سر در سینمای نبش در فارابی توی کارگر جنوبی خیره می شدم. تمام روزهای خدا تاراج را نشان می داد یا تشریفات را یا مشت را . همیشه عکس جمشید آریا اون بالا بود . فرقی نمی کرد چه فیلمی را نشان دهد . یکی از آرزوهایم این بود که بروم توی این سینما . داشت یادم می رفت؛ کانی مانگا را هم نشان می داد. چاره ای نیست باید به پرحرفی های من گوش کنید. آخرش داستان را برایتان تعریف می کنم. می گفتن امیر سپاه بوده است!. لباس شخصی تنش بود اما گفتم خیلی برادر بود. از خیلی هم خیلی تر. همین طور که داشتم قدم می زدم و تصور می کردم روزگار قدیم است و زن ها سر کوچه – دم درخونه – توی خیابون – دنبال مشتری می گردند. یک دفعه سر و صدا بلند شد فکر کردم باز یک جیغله اومده ماست خوری با جیب خالی . ژتون نگرفته رفته داخل و ک-ف-ش بریده . بزن بهادرها هم ترتیبش را دادن و پرتش کردن بیرون . اما نه برادر را گرفته بودند و می بردند. سر و صدا می کرد اما می بردنش به راحتی . برادر کی قلعه بوده ؟هیشکی نمی دونست. افرادی که توی گمرک می چرخیدند پرت و پلا زیاد می گفتند. مجبور شدم همه احتمالاتی را که توی ذهنم می آمد بر زبان بیاورم. شاید هم ماجرا یک چیز دیگری بوده است. یک نقل این است که برادر قبل از این که برادر باشد دوره طاغوت بزن بهادر قلعه بوده است ( هیکل داشت.)و بعد عاشق شهین پابلنده می شود و بعد حوصله اش سر می رود و توی همین بگیر و ببند انقلاب می شود و او توبه می کند و انقلابی می شود وکمیته ای می شود و حالا باز حوصله اش سر رفته است و برگشته به اصل خویش و روزگار خویش. اومده محله قدیم و فیلش یاد هندستان کرده و شهین پابلنده – و نشسته به اشک ریختن درست بالای سر جای اتاق شهین و حسرت خورده و نیروهای ویژه اومدن بردنش.!. خوش به حال شهین اگه پیش خدا بی آبروست ، یک خاطر خواه امیر داره – امیر سر لشکر – سرتیپ و ... این همان غم غربت است. نوستالژیا . یک نقل دیگه اینه که آدمیزاد توی هر چیز اولین تجربه اش براش یک حس و حال دیگه داره – مثلا اولین بار که بستنی خورده – هنوز که هنوز است مزه آن بستنی زیر زبانش است. بعد از آن هزار تا بستنی خورده است ولی اون اولی یه چیز دیگه اس. می دونید اولین تجربه همیشه بهترین تجربه است. خب جوانی بوده و جاهلی . به هر حال او یادش رفته که : پاک بودن در جوانی شیوه پیغمبری است. بعدش هم انسان جایز خطاست . توبه می کند درست می شود. به هر حال ایشان در جوانی دمی به خمره زده است و آمده شهر نو و شهین پابلنده را تجربه کرده است و این جماعت فواحش در ایران کمی تا قسمتی احساساتی برخورد می کنند . مثل کارخانه (شهر نو ) ترکیه که نیستند – ماشینی – بی احساس و زمان نگه دار . بعد از اتمام زمان؛ قلچماق ها مرد را به زور بیرون می کشند . اینجا آن موقع بد کاره ها هم احساس داشتند!. خلاصه دل به شهین می بندد. چند باردیگه هم می رود . بعد شبی از شبها توی اون اتاق گرم و لذت بخش شهین تقاضا می کند که مرد آب توبه بر سر و رویش بریزد و بروند سالهای سال با خوشی زندگی کنند و بروند امام زاده و بچه دار شوند و این طوری که می شود مرد بی خیال می شود و دیگر به شهر نو نمی رود و سالها می گذرد و آنجا خراب می شود و دیگر به شهر نو نمی رود و حالا امروز مرد امیر شده آمده خاطرات گذشته را زنده کند. نقل سوم اینکه امیر خواب نما شده است و قرار بوده در این محله امانتی را از زیر خاک بیرون بیاورد و به دست صاحب اصلی اش برساند. اصلا یک نقل بهتر – امیر خواب شهین را دیده و او که در این سن وسال همه چیز دارد به جز بچه – به دنبال سر نخی از بچه شهین می گردد که شهین اجازه داده از او داشته باشد. یک فرزند نامشروع که قرار است تمام مایملک امیر سرلشکر را صاحب شود و حالا امیر به دنبال او به منطقه آمده تا شاید رد پایی پیدا کند. از این نقل قول ها الی ماشاء الله هست . اما واقعیت چه بوده است ؟ امیر سرلشکر آنجا چه می کرده است و آخر و عاقبت او چه خواهد شد؟. چیزی معلوم نیست. همه چیز حالت عادی خود را خواهد گرفت و یک مسئله حل نشده و مبهم به مسائل حل نشده و مبهم دیگر اضافه خواهد شد. http://radiozamaaneh.com/story/2007/08/post_453.html http://radiozamaaneh.com/story/2007/08/post_453.html Sun, 19 Aug 2007 14:14:56 +0000 خیلی وقت ِ پیش در خیلی خیلی بچگی ام سعی کردم در طی ِ یک پروسۀ اساسمند پژوهشی دنیای اطرافم را شناسایی و از زوایای ِ مختلف مورد بررسی قرار دهم آن هم در حالی که من با مشکل کمبود مفرط ِ زمان مواجه بودم و انتقالم از شیرخوارگاه به بخش ِ کودکان نو پا در مهد کودک (که 8 ساعت از روز را در آن می گذراندم) و افزایش ِ فضای اطرافم از تخت" یک در یک" به اتاقی با وسعت" شش در پنج "متر ونیز افزایش دوستانم از خودم به بیست و پنج نفر مرا دچار یک بحران مقیاسی کرده بود .این تغییر اندازه ی جهان اطراف برای من یک بیگ بنگ بود ومنطق استدلالی که من به آن قائل آن بودم هم تأییدش می کرد زیرا که سایز پمپرزم نیز بزرگ شده بود و... من با صبری ایوب وار تمامی این بحران ها وانفجارها را تحمل می کردم وسعی ام بر آن بود تا در روش شناسی ِ پروسۀ اساسمند ِ علمی ام خللی ایجاد نشود، مشکلات تمامی نداشت ، من باید آزمایشاتم را بروی کسی جز خودم انجام می دادم و امکان آگهی دادن هم نداشتم ، چه می توانستم بکنم؟ ناچار به این خیال خام افتادم که یکی از بیست و پنج نفر دوستم در بخش نوپایان را دعوت به همکاری کنم اما به زودی متوجّه شدم که آمار من مخدوش است زیرا که یک نفر از میان آنها مربی مهد کودک بود ودر واقع تعداد کودکان با من به بیست و پنج می رسید . به سرعت مشغول تحقیق وتفحص از میان بیست وچهار نفر دیگر شدم و با واقعیّتی تلخ مواجه شدم ، دوازده نفر از جمع دوستانم مانند من از جنس مذکر بودند و متأسفانه پروسۀ اساسمندشان زود تر از من شروع کرده بودند ودر نتیجه دوازده نفر دیگر که لزومی ندارد در مورد جنسیّت شان ابهام زدایی کنم پیش از فراخوان من در آزمایشی دیگر داوطلب شده بودند . پروسۀ اساسمند من تا مدّتی متوقف و مسکوت ماند تا آنکه روزی زن ومرد همسایه مان بعد از دعوایی طولانی با سابقه ای هم پایه ی نبرد مسکو تصمیم گرفتند پس از رفتن به یک جواهر فروشی ، قطعنامۀ 508 را امضاء کنند والخ... دراین میان مشکلی وجود داشت دختر نوپایشان بدلیل فقر فرهنگی پدر ومادر ساعات خوابش مختل بود وتازه خوابیده بود . پس به ناچار نوزاد خفته شان را به مادر من سپردند و رفتند . من تازه از خواب بیدار شده بودم ،ساعت خوابم کاملآً منظم بود ودر آن لحظه به مسائل ذهنی تر مانند اثر پروانه ای(effect butterfly) که به آزمایش احتیاج نداشت فکر می کردم ، ساعتی به همین منوال گذشت تا آنکه نوپای خفته بیدار شد و بهانه ی مادرش را گرفت ، مادرم مرا به خاله بازی وسرگرم کردن او مأمور کرد و رفت تا با صد وشانزدهمین نفر از آشنایانش(ازابتدای روز تا آن لحظه تماس تلفن برقرار کند ودعوای زن وشوهر همسایه و سپردن نوپایشان را خبرندهد بلکه به نقد بکشد . مدتی از زمان من ونوپای همسایه به آشنایی وگفت شنود های ایدئولوژیک گذشت تا آنکه وارد یک مسئلۀ چالش برانگیز شدیم وآن اولین بحران ِ بیگ بنگ ِ زندگی مان بود ،درحین طرح مسئله او از خانه دار بودن مادرش که سبب شده بود نتواند در هیچ آزمایش و فعالیّت اجتماعی شرکت کند بشدّت گله کرد و من هم از بن بست عدد فرد وتوقف پروسۀ اساسمند ام سخن گفتم ومنطق دیالکتیک ِ حاکم بر بحث مان باعث از سر گیری پروسۀاساسمند پژوهشی ام شد که به یمن تماس صدو هفده ام ِ مادرم با پیشرفت مطلولبی ادامه می یافت ... به ناگاه سایه ای بزگ آزمایشگاه کوچک مرا از نور تهی کرد و احساس کردم که تأثیر جاذبۀ زمین برمن ازبین رفته، بله من داشتم پرواز می کردم وسرعت پرواز با عث اعوجاج تصویر اطراف در نظرم شده بود ،دیگر تنها رنگ می دیدم ، رفته رفته شعف پرواز در من به احساس ترس بدل میشد ،ناگهان صدایی قدسی شنیدم که می گفت :پسر بد ، پسر بد . از آنجایی که هر صعودی را سقوطی هست آرام آرام ارتفاع کم کردم تا آنکه به روی کاناپۀ مقابل تلویزیون فرود آمدم ، در تلویزیون زن چاقی جملاتی نامفهوم گفت وچند لحظه بعد موشی بعد از هتک حرمت به گربه ای از دست او گریخت ، در همین اثنا صدای زن همسایه را شنیدم از مادرم تشکر کرد ، وقتی متوجه شد که دختر نوپایش بیدار شده به شدّت ابراز شرمندگی کرد و به همراه کودکش رفت.بعد از آن روز پدر ومادرم در ساعات خاصّی مقابلم می نشستند و همیشه کتابی را با خود همراه داشتند که عکس پیر مرد ریشوی شکاکی بروی آن بود ونامش با "ف" شروع میشد ، حرف هایشان عمدتاَ برایم نامفهوم بود : دهانی / حسّی ، عضلانی ... شناسایی ، تجربۀ دکتر بازی...واین جلسات تا بیگ بنگ بعدی زندگیم ادامه داشت . اخیراََ دختر همسایه مان را پس از بیست ویک سال دیدم ، او که به دلیل تغییر ساعات فقر فرهنگی پدر ومادرش ساعت خواب منظمی دارد برایم تعریف کرد که مدّّتی است در خواب پدرش را به شکل خروس می بیند http://radiozamaaneh.com/story/2007/08/post_452.html http://radiozamaaneh.com/story/2007/08/post_452.html Sun, 19 Aug 2007 12:14:56 +0000 پاسي از شب گذشته به همراه رفقا توی سواری ِ یکی از بچه ها نشسته ايم، دربارة گل هاي پژمردة جارموش حرف ميزنيم فيلم را امروز ديديم البته مٌثله شده اش را شايد باور كردني نباشد ولي از شارون استون فقط نامش باقي مانده بود آن هم درتيتراژ! ولي آنقدر مانده از فيلم كه كفاف حرفهاي توي اتول رابدهد ازهمه چيزحرف ميزنيم از تيتراژ ونامه وكاغذ صورتي ، بازيِ بيل موراي و ... حرفها تمامي ندارد و وقتي هم نمانده ناچاراً ادامة بحث بايد بماند براي فردا چون هيچ كدام نمي خواهيم شب را توي خيابان بخوابيم، توي راه به همه چيز فكر ميكنم ،به فيلم هایی كه بايد بسازم به كتابهایي كه بايد بنويسم به تمام چيزهایي كه به خاطر عشقم به سينما وتئاتر قيد شان رازدهام و و و... چیزی نمی گذرد که به چهارراه ِ پاسدران میرسم باید از تاکسی پیاده شوم وباقی ِ مسیر را پای پیاده گس کنم خیابان به شکل رعب آوری خلوت است، مدتی است که برف شدیدی باریدن گرفته وزمین راسفید پوش کرده ومن به خیابان فکر می کنم که انگار گرد ِ مرده اش پاشیده اند حتی جای پای ِ یک حیوان دیده نمی شود ، انگار به منطقه ی مرده ای پای گذاشته ام ،جایی در آینده یا گذشته ، در بی زمانی مطلق به هر روی گویی ندایی هی می زندم که از اینجا بروم و من هم به شدت اجابتش می کنم حالا چرا ؟ نمی دانم ، تازه به سرعت پاهایم افزوده ام که ناگهان مرد ِ جوانی در آن طرف ِ چهارراه ظاهر می شود به خودم فحّاشی میکنم وبه چشم هایم که آدم ِ به آن بزرگی را ندیده اند ،با اینکه از دیدنش یکه خورده ام سعی میکنم خیلی طبیعی از کنارش بگذرم امّا چشمم که به زمین میافتد از وحشت غالب تهی می کنم ، نه اشتباه می کنید سم ندارد ، امّا رد ِ پایش روی زمین نیست دارم فحش هایی که را که به خودم حواله کرده بودم، پس می گیرم که باز همان ندا توجیه ام می کند که شاید خیلی وقت است که آنجا ایستاده و رد ِ پایش رفته زیر برف ، دلم می خواهد به ندای درونم بگویم که مگر مترسک است که یکجا خشکش بزند و ردّ پایش برود زیر برف امّا دوباره اجابتش می کنم واین بار برای چه ؟ بازهم نمی دانم ! می خواهم دوباره به سرعت پا هایم بیافزایم که یک سواری آخرین مدل از راه میرسد ، مرا رد می کند ومقابل مرد ِجوان میایستد برای اینکه به خودم ثابت کنم که جوانک از ما بهتران یا همچون چیزی نبوده برای خودم استدلال می آورم :از ما بهتران را به سواری کاری نیست وتازه اگر هم باشد قطعاً وسع بیشتر از پیکان اش نیست تازه درمیان آنها ماشین آخرین مدل وجود ندارد ناسلامتی جامعه ی آنها یک جامعه ی ِ بی طبقه است ،از استدلال خودم خوشحالم ولی ندای درونم قویّا ً میخواهد که نگاهی به سواری بیاندازم گویا زیبارویی تنها سرنشین سواریست وندای درونم که متوجه این مطلب است می گوید یک نظر حلال است به هرروی سواری وسرنشین اش را ورانداز می کنم که به پری ِ قصّه ها می ماند ناگهان صدایش به گوشم میرسد وهمه ی معادلاتم برهم میخورد ،حرف هایش شبیه حرف های پری ِ قصّه ها نیست بر سر قیمتی بحث می کنند که مرد ِ جوان ویا شاید از ما بهتران ِ عزیز درِازای آن باید خودش رادر اختیار ِ زیباروی شبگرد قرار دهد ، دل آشوبه شده ام ندای درونم می گوید دیدی الاغ جان هردو سرکار بودیم اینها دافند فقط به قول مادربزرگ آخرالزمان شده و دخترها شکل پسرها شده اند وپسرها شکل از ما بهتران ! برمی گردم تا براه خودم بروم و این بار ندای درونم شدیداً موافق است واو هم برحسب اتفاق حالا چرایش را نمیداند ! امّا صدای بسته شدن در ِ ماشین چیزی نیست که به سادگی رهایش کنی سرم را با یک پن ِ شلّاقی می چرخانم تا دور شدن سواری را در لانگ شات تماشا کنم بلکه الهام بخش شود، امّا نه سواری هست ونه جوان از مابهتران ونه رد سواری ! می خواهم فریاد بزنم وفرار کنم که گربه ی پشمالویی به طرفم می آید وبا حالتی تهدید آمیز مرا به سکوت دعوت می کند به چهره اش دقت می کنم شبیه ِ ک. گ. یونگ است http://radiozamaaneh.com/story/2007/08/post_451.html http://radiozamaaneh.com/story/2007/08/post_451.html Sun, 19 Aug 2007 10:14:56 +0000 پسر ك ترسيده بود و احساس سرما مي كرد ،آدم ها از مقابل اش مي گذشتند وسواري ها كه نورشان مدام چهره اش را تاريك وروشن مي كرد ، تاريك وروشني كه لحظه لحظه فاصله شان از هم بيشتر مي شد ،ديگرشب شده بود واين پسرك را بيشترمي ترساند ،به همان اندزه كه اين 4 ساعت به كندي گذشته بود ترس به سرعت آمده بود ، درميان اين آمد وشدِ زمان وترس وآدم ها جاي خالي پدر را به شدت احساس مي كرد . پدر گفته بود زود برمي گردد اما زمان چيز ديگري ميگفت ،خيلي دوست داشت كه پدرش بداند يك جا ايستادن در دل خيابان چه كار زجرآوري است اما بعد با خودش فكر كرد كه يكجا ايستادن هرگز به زجرآوريِ ِ كسي يا عزيزي را در جايي رها ومعطل نهادن نيست اما باز با خودش فكر كرد عزيزي را در ميان راه نهادن هرگز به زجرآوري ِ راه رفتن در سرما آنهم با زخمي كه نبايد ديد شود نيست اما باز فكر كرد با زخمي پنهان از ديده ي ديگران درسرما راه رفتن هرگز به زجرآوري ِ آن نيست كه كسي به پسرش كه دارد در سرما رهايش مي كند بگويد كه:زود ميآيم ...اگر نيامدم عمويت را خواهم فرستاد اما باز هم فكر كرد كه گفتن چنين جمله اي به عزيزي كه دردل تاريكي ِناپايدار شب معطل اش نهاده اي آن هم در حالي كه بايد به راهي بروي بازخمي كه نبايد ديده شود در چنين شب سردي زجر آورتر از آن نيست كه چشمانت مدام دودو بزند وبرگردي تا عزيز رها كرده ات را براي آخرين بار ببيني ، خواست تا دوباره به چيزهاي زجرآورتر وزجرآورتري فكر كند تاكه به زجرآورترين برسد اما وجدانش اجازه نمي دادعمو را كه يك ساعتي بود كه به دنبال او چشم مي گرداند منتظر بگذارد. http://radiozamaaneh.com/story/2007/08/post_450.html http://radiozamaaneh.com/story/2007/08/post_450.html Sun, 19 Aug 2007 08:14:56 +0000 «انسان‌ها به انسان خوب كه بدبين نمي‌شوند. انسان خوب !انسان خوب؟» از نسخه‌ي ناياب خطي خواسته‌هاي يك جن جمعه 28/11 آقا بنفش؛ سلام. خب آره، تو منُ مي‌بيني و همه كارامُ زير نظر داري. لابد فكرمُ هم مي‌توني بخوني. هر چي باشه تو يه جني. اما حالا كه گربه زبونتُ خورده به جاي حرف زدن واسه‌ات يادداشت مي‌نويسم. شوخي كردم جينگيلي بلاي من. ناراحت نشو. خب آخه هيچي مث نوشتن آدمُ خالي نمي‌كنه. از تو هم انتظار حرف زدن ندارم. فقط اگر دوست داشتي برام ياد