کاروان موسیقی

آهنگ‌های عامه‌پسند موسیقی بالیوودی

سهند صاحب دیوانی: برنامه‌ی امروز، معرفی دو سی‌دی جدید است. این سی‌دی‌ها که قرار است هم‌زمان به بازار بیاید تفاوت‌های زیادی با هم دارند و متعلق به دو دنیای کاملاً مختلف است. یکی از این موسیقی‌ها، نمونه‌ی موسیقی بالیوودی هند است که اسمش «بانگرا بالیوود گریمز» است. سی‌دی بعد، ما را به کشور چین می‌برد. این سی‌دی برخلاف قبلی، شامل آهنگ‌های سنتی است و اجرا کننده‌ی این آهنگ‌ها گروهی به نام «ابریشم و بامبو» است.

موسیقی آنتورپ

بلژیک، کشوری است که با وجود کوچک بودن سرزمین‌اش زمینه‌ی خوبی به‌خاطر خلاقیت در موسیقی دارد. به‌خصوص شهر ‌آنتورپ‌ که دارای موقعیت بی‌نظیری است. این شهر، مرکز گروه‌های خوب موسیقی و فستیوال‌های مهم است. برای همین بسیاری از نوازنده‌های هلندی برای کسب تجربه‌های جدید و دیدن اتفاق‌های تازه در موسیقی در بلژیک حضور پیدا می‌کنند یا گروهای بلژیکی را به هلند دعوت می‌کنند.

موسیقی آمستردام

این قسمت از برنامه‌ی ما راجع به موسیقی آمستردام و موسیقی دنیا در این شهر است. گروه کسپین هو دنس که خودم یکی از بنیانگذاران آن هستم، با این سبک فقط در آمستردام می‌توانست به‌وجود بیاید. نوازنده‌های این گروه، از کشورهای ایران، آمریکا، اروگوئه، انگلیس، آلمان، سوئیس و ایتالیا می‌آیند. اگر این گروه جای دیگر تشکیل شده بود، ممکن بود که باعث تعجب شود. ولی این آمستردام است که محیطش باعث می‌شود چند نفر از چند کشور مختلف، این‌طور با هم همکاری کنند.

شابان، شاه‌آواز کولی‌ها

این برنامه‌ی کاروان موسیقی را به یاد یک قهرمان موسیقی، شاه‌آواز کولی‌ها‌، آقای شابان بایرامویج می‌سازم. با رفتن این خواننده، هنرمند خیلی مهمی را از دست دادیم. آهنگ‌سازی که می‌گویند بیشتر از ۶۵۰ آهنگ ساخته است. آهنگی که با صدای شابان معروف شد، آهنگ «جلم جلم» است. آهنگی که سرود کولی‌ها است و مثل خود کولی‌ها، هم غم خیلی بزرگی دارد و هم شادی خیلی زیادی.

فادو، موسیقی پرتغال

کشور پرتغال با همه‌ی کوچکی و جمعیت کم که حتی به اندازه‌ی مردم تهران هم نیست، یک سنت قوی موسیقی دارد. موسیقی پرتغال چیزهایی دارد که خاص خودش است و علاقه‌مندان این موسیقی از آن سیر نمی‌شوند. معروف‌ترین نمونه‌ی موسیقی پرتغال فادو است. فادو یعنی سرنوشت یا قسمت. شعرهای این سبک اکثراً دلتنگی برای یک عشق گمشده است. فادو مثل تانگوی آرژانتین و فلامنگوی اسپانیا است.

موسیقی کولی‌های رومانی

دو تا سی‌دی دیگر داریم که ما را به اروپای شرقی می‌برند. یکی از آن‌ها از کالمان بالوق است. کالمان بالوق، یک کولی مجارستان و یکی از استادهای سیمبالون است. سیمبالون، شبیه سنتور خودمان، ولی خیلی بزرگتر است. سیمبالون، ظرافت سنتور را ندارد ولی قدرت آن در نواختن، این نقص را جبران می‌کند. از آهنگی که انتخاب کردم، بولگار سیگانیتی ‌هورو، چند تا سبک مختلف به گوش آدم می‌خورد. گروه تاروفول کیولاندرا و خواننده‌شان، ماریو بوزا یک سی‌دی به بازار دادند به نام موسیقی کولیان رومانی.

چنگ‌نوازان جهان، متحد شوید!

هفته پیش آمستردام محل برگزاری دهمین کنگره جهانی هارپ یا چنگ بود. در این کنگره از بهترین چنگ‌نوازان دنیا دعوت شده بود تا به آمستردام بیایند و قطعه‌هایی را با این ساز اجرا کنند. تعداد زیادی از هنرمندان چنگ‌نواز از آمریکا و پاراگوئه گرفته تا نیوزیلند و تایوان به این کنگره آمده بودند. برپا شدن این کنگره و اجرا شدن کارهای متنوع با این ساز نشان می‌دهد که چنگ چقدر متنوع است و چه تاریخ طولانی دارد.

صداهای تازه از تبعیدگاه قدیمی خلاف‌کارهای انگلیسی

این‌بار به کشوری می‌رویم که تا حالا خیلی کم به آنجا رفته‌ایم. این کشور استرالیا است. قاره‌ای که زمانی تبعیدگاه و زندان خلاف‌کارهای خطرناک انگلیس بود. البته معلوم است که پیش از تبعید این خلاف‌کارها به قاره استرالیا، مردم دیگری آنجا زندگی می‌کردند. این مردم همان اَب‌اُریجینی بومی هستند که دو درصد مردم استرالیا را تشکیل می‌دهند.

حسام رمزی و سابلا تولوی سه

حسام رمزی یکی از مهمترین نوازنده‌های سازهای کوبه‌ای مصر است. او با هنرمندانی از جمله: استینگ، پیتر گابریل، رشید طاها و خیلی از بزرگان دیگر موسیقی همکاری داشته و در کنار آن‌ها کارهای زیادی ارائه کرده است. این‌روزها آلبوم سوم تکنوازی داربوکا از او به‌بازار آمده است.

موسیقی شرقی برای غربی‌ها

برای کسی که گوش او با موسیقی ایرانی کوک شده، موسیقی کلاسیک اروپایی می‌تواند خسته کننده باشد. به خصوص نوع استفاده از صدا در اپرا برای او غریبه است. موسیقی ایرانی هم برای غربی‌هایی که با این آشنایی ندارند، همین‌طور است. مثلاً گوش آن‌ها به روپرده موسیقی ایرانی اعتراض می‌کند. البته باید گفت این مشکل نسل‌هایی است که غیر از موسیقی بومی خودشان، به موسیقی جاهای دیگر گوش نمی‌دهند

موسیقی کولی‌ها

چند روز پیش دولت برلوسکونی اعلام کرد که همه کولی‌های ایتالیا باید انگشت‌نگاری بشوند. این نشان‌دهنده ترسی است که در بعضی از کشورهای اروپا از مهاجران وجود دارد. بحث این‌که مهاجرت چه مشکلاتی با خودش می‌آورد و چطور باید با این مشکلات روبرو شد، کار جامعه‌شناسان و سیاستمدارها است. ما که اهل هنر هستیم کاری به این کارها نداریم. اتفاقاً ما با موسیقی و هنری که مهاجران با خودشان می‌آورند، وارد یک دنیای دیگر می‌شویم و با آن‌ها کیف می‌کنیم.

بار دیگر، قدرت موسیقی

«بوبی»، گیتاریست گروه می‌گفت، پدرش همیشه از صحبت‌ کردن درباره‌ی گذشته و فامیل یهودی‌اش شانه خالی می‌کرد و معمولا در هیچ جمع یا مراسمی که مربوط به یهودی‌ها می‌شد شرکت نمی‌کرد. ولی از وقتی اجراهای پسرش و دوست دختر او را شنیده، دوباره جذب شده و سعی می‌کند همیشه در همه‌ی کنسرت‌ها شرکت کند

با «کِبِک» موسیقی فرانسوی بشنویم

اگر شما هم مثل من با موسیقی کبک آشنایی ندارید، بد نیست که به کارهای یک سی‌دی جدید گوش کنیم که دو هفته دیگر به مناسبت چهارصدمین سال شهر کبک، پایتخت این منطقه، به بازار می‌آید. قصد کسانی که این سی‌دی را به بازار دادند این نیست که کارهای سنتی آنجا را نشان بدهند، بلکه منظور نشان دادن تنوع موسیقی در کارهای نسل جدید کبک است.

عیش کامل در کافه کوبانو

این‌طور که برمی‌آید با رفتن فیدل کاسترو و آمدن رائول برادر فیدل، دارد یک اتفاق‌هایی در کوبا می‌افتد. ولی من نمی‌دانم انتشار سی‌دی کافه کوبانو که هفته پیش به بازار آمد به این دلیل است، یا برای این است که عیش مردم در هوای خوب و تعطیلات تابستانی با موسیقی شاد و زیبای کوبا تکمیل بشود.

موسیقی سودان در بطن جنگ

امانوئل با کارهایش در عین حال که می‌خواهد توجه دنیا را به بچه‌هایی که به جنگ فرستاده می‌شوند جلب کند، می‌خواهد به آن‌ها که خیال می‌کنند رپ، فقط راجع به پول و جواهرات و زن‌های خوشگل این حرف‌ها است بگوید و یادشان بیندازد که رپ می‌تواند یک پیام اجتماعی داشته باشد.

موسیقیِ اندلسی و موسیقی هندی

آلبوم خدا و شیطان برای من و همه کسانی که موسیقی اسپانیای قدیم را دوست دارند یک غنیمت است. خواننده‌های این آلبوم سه نفر زن آلمانی، اسپانیایی و عرب هستند که اسم گروه‌شان پروژه الآندولس است. با یک آهنگ از پروژه آلاندولس از مجموعه خدا و شیطان کارمان را شروع می‌کنیم.

موسیقی اعتراضی و موسیقی ممنوع

در این دنیایی که از قدیم خیلی جاها حرف زدن و اظهار عقیده ممنوع می‌شده، عجیب نیست که موسیقی هم زیر فشار قرار گرفته باشد. چون به هرحال موسیقی هم خودش یک نوع حرف زدن است. مطالعه نوشته‌ها، کتاب و سواد لازم دارد. اما برای شنیدن یک آهنگ، یک رادیو ترانزیستوری کافی است تا با شنیدن آن در ذهن طرف بماند و این آهنگ را سینه به سینه به دیگران یاد بدهد.

موسیقی آفریقا را هم بشنویم

می‌خواهم دو سی‌دی جدید به شما معرفی کنم. این سی‌دی‌ها قرار است همین روزها به بازار بیایند؛ آفریکن پارتی یا جشن آفریقایی و آفریکن دریم لندز یا دنیای خواب آفریقایی. آفریکن دریم لندز مجموعه‌ای است از آهنگ‌های ملایم که می‌تواند لالایی‌های خوبی برای بچه‌ها باشد. اگر بچه‌ها شب‌ها با این آهنگ‌ها بخوابند، هم می‌توانند آرام به خواب بروند و هم گوش‌های آنها با ملودی‌ها و ریتم‌های جالبی از فرهنگ دیگر جاهای دور آشنا بشود.

وقتی زنان اسپانیایی می‌خوانند

امروز چند خواننده زن از اسپانیا، میهمان برنامه کاروان موسیقی هستند. این انتخاب سهند به این خاطر است که در تاریخ اسپانیا برای اولین بار تعداد زن‌های عضو هیات دولت بیشتر از مردها هستند

با موسیقی به آمریکای لاتین سفر کنیم

سهند این بار کاروان موسیقی زمانه را به آمریکای لاتین می‌برد و از ویژگی‌های خاص موسیقی این بخش کره زمین سخن می‌گوید. سرزمینی که موسیقی و رقص در خون مردمانشان جاری‌است. موسیقی که شاید بیشتر از آنکه سرخوشی درونی برای مردمانشان بیاورد، نشان از اعتراضات اجتماعی‌شان است. اعتراضی با رقص!