اجتماعی، فرهنگی


تلویزیون، مانع روابط خصوصی همسران

الشرق‌الاوسط/ برگردان م. صبا: تماشای تلویزیون تنها بر کم شدن عواطف بین زوجین تأثیر ندارد. در تحقیقی که در یکی از دانشگاه‌های ایتالیا صورت گرفته است، به این نکته اشاره شده که وجود تلویزیون در اتاق خواب، موجب کم شدن روابط خصوصی زوجین می‌شود.



نامه‌ای به شهردار تهران - بخش دوم
کسی به فکر باغچه نیست؛ آقای شهردار!

کیومرث مسعودی، پژوهشگر و جامعه‌شناس شهری در بخش دوم نامه خود خطاب به شهردار تهران می‌نویسد «آقای شهردار وقتی که ویلاهای میلیارد تومانی آقایان فقط در تابستان‌ها و آن هم در آخر هفته برای میهمانی‌های آن‌چنانی استفاده می‌شود، بنده و خانواده‌ام به ناچار در پارک لاله زیراندازی می‌اندازیم و خجلت‌زده، ساندویچ خشکیده‌مان را سق می‌زنیم؛ چون می‌دانیم که پارک شهری جای پیک‌نیک نیست؛ ولی چه باید بکنیم؟»



نامه‌ای به شهردار تهران - بخش نخست
آقای شهردار! می‌دانید چه مسئولیتی را پذیرفته‌اید؟

کیومرث مسعودی، پژوهشگر و جامعه‌شناس شهری: «شهر با ساختمان‌های کم‌مقاومت و به ویژه ساختمان‌سازی بلندمرتبه در کنار اتوبان‌ها و خیابان‌های شریانی، در صورت زلزله نسبتاً قوی به گورستانی پهناور بدل خواهد شد. در این شرایط با قطع آب و برق، آتش‌سوزی‌های ناشی از شکستگی لوله‌های گاز، اساساً امکان امداد و کمک‌رسانی به ساکنین زنده مانده وجود نخواهد داشت.»



سراب اوکراین

حامد: من برای چند تن از آنان توضیح دادم که چرا کشور اوکراین محل مناسبی برای تحصیل فرزندانشان نیست. گفتم که رشوه‌خواری در دانشگاه‌ها بیداد می‌کند. توضیح دادم که زبان روسی، زبان دشواری است و حتی بعضی از دروس به زبان اوکراینی ارایه می‌شود، زبانی که دانشجوی خارجی آن را در دوره‌های مقدماتی فرا نگرفته، گفتم که دانشجوی ایرانی و کلاً دانشجوهایی که از شرق می‌آیند و نیز سیاه‌پوستان، در این کشور امنیت ندارند.



گزارشی از تکالیف نوروزی دانش‌آموزان ایرانی:
مشق‌نویسی در نوروز

مریم محمدی: مشق شب یا تکلیف عید نوروز در زمان ما از مسایلی بود که بچه‌ها با آن در واقع دست به گریبان بودند. شمایی از آن وضعیت را عباس کیارستمی (فیلمساز مشهور ایرانی) در یکی از بهترین کارهای مستندش به همین نام، یعنی «مشق شب»، ارایه کرد. اما امروز بچه‌های ایرانی با مشق شب، به ویژه با تکلیف ایام عید چگونه روبه‌رو هستند. با بچه‌ها در اینباره صحبت کردم.



چرا بعضی‌ها از مدرسه می‌ترسند؟

ترجمه‌ی زویا ممکن: شاگردی که دچار مدرسه هراسی است به طور آشکار از رفتن به مدرسه سرباز نمی‌زند بلکه با استفاده از روش‌های غیر‌مستقیم از رفتن به مدرسه خودداری می‌کند. این روش‌ها می‌توانند بیماری، بی‌میلی، انفعال و یا عدم فهم مفاد درسی باشند.



سفره هفت‌سین در هتل اموات

همنشین بهار: «در سلول، حبه قند داشتم و به خودم گفتم چهار تا حبه قند می‌گذارم به نیّتِ سرکه و سمنو و سنجد و سیر. راضی نشدم. تلاش کردم با تکه های پارچه، به حبه های قند، لباس سنجد و سیر بپوشم. موفق شدم از خمیر نان و آب دهنم کمی چسب درست کنم، سپس با دندان تکه زردرنگی از زیرپوشم را کندم و به یکی از حبه های قند چسباندم. شد سنجد!»



ستاره افغان: مسابقه استعداد یا نژاد؟

احمد اقبال: تعصبات قومی و زبانی در افغانستان، آنقدر قوی و پررنگ است که هر حرکت سیاسی، اقتصادی و اجتماعی در این کشور را تحت‌الشعاع قرار می‌دهد. برنامه ستاره افغان نیز که با اندیشه کشف استعدادهای جوانان و با گوشه چشمی به منفعت‌های مالی آن راه‌اندازی شده بود، اکنون تحت تاثیر اینگونه تعصبات قرار گرفته است.



تماشای تلویزیون، عامل چاقی مفرطِ کودکان

فیگارو، ترجمه‌ی زویا ممکن: اخیراً انتشار نتایج تحقیق تازه‌ای که در آمریکا در میان کودکان زیر هفت سال صورت گرفته، نشان داده که تماشای تلویزیون، بازی‌های ویدیویی، مصرف زیاد نوشیدنی‌های شیرین و مواد غذایی پرکالری، عواملی هستند که موجب اضافه وزن و چاقی بیمارگونه در کودکان می‌شوند. این تحقیق همچنین نشان می‌دهد استفاده از دستگاهی که دسترسی کودکان به تلویزیون را محدود می‌کند، می‌تواند از اضافه وزن کودکان پیشگیری کند.



چگونه بدون احساس گناه با فرزندان، مقتدر برخورد کنیم
بدون احساس گناه با فرزندان برخورد کنیم

زویا ممکن: داشتن اقتدار، شرط لازم برای تعلیم و تربیت کودک است. اما پدر و مادرها اغلب از مقتدر بودن واهمه دارند چرا که می‌ترسند در اعمال آن زیاده‌روی و یا اهمال کنند. خانم کلود هالموس (Claude Halmos)، روانکاو فرانسوی در کتابی که مخاطبش پدر و مادرها هستند سعی کرده با برشمردن این ترس‌ها راه مقابله با آنها را به والدین نشان دهد.



نگاهی متفاوت به روز عشق
دکانی به نام ولنتاین

مجله تایم/ شهرزاد سامانی: تجسم کردن دختر بچه‌ای هشت ساله به جای دختر دم‌بختی که با لباس خواب ساتن روز ولنتاین را جشن می‌گیرد، عجیب و غریب به نظر می‌رسد. اما باید سود سرشاری که از این بازی بدست می آید را هم در نظر گرفت؛ آمریکن گریتینگ (تولیدکننده کارت تبریک) که یک میلیارد و هشتصد میلیون قطعه کارت تبریک به فروش می‌رساند، این نکته را در نظر دارد: «دادن کارت به همکلاسی‌ها در روز والنتاین، معمولا اولین تجربه کودکان در دادن کارت تبریک است.»



بخش دوم گفت‌وگو با علی قرجه‌لو در باره بیانیه بنیاد زبان و فرهنگ آذربایجان
«تجزیه‌طلبی یک فکر شیطانی نیست»

علی قرجه‌لو در گفت‌وگو با محمد تاج‌دولتی: «بخشی از جوانان ملیت‌ها، پرشورانه خواهان جدایی از ملت ایران هستند، این مسئله ما را به این نکته آورده که ما کشورهای دیگری مثل افغانستان و عراق را جلوی چشممان داریم. آیا می‌خواهیم این سیاست‌ها را ادامه دهیم یا اینکه نه؟»



گفتگو با یکی از اعضای هیئت موسس بنیاد زبان و فرهنگ آذربایجان- بخش اول:
زبان ترکی و فارسی باید زبان مشترک ایرانی‌ها باشد

محمد تاج دولتی: چند روز پیش متنی با عنوان ‎«دیباچه‌ای بر یک ضرورت» از سوی بنیاد زبان و فرهنگ آذربایجان و به‌نام آذربایجانی‌های ایرانی مقیم کانادا برای رسانه‌ها فرستاده شد. به سراغ دکتر علی قرجه‌لو، یکی از اعضای هیات موسس بنیاد زبان و فرهنگ آذربایجان رفتم و درباره این بیانیه با او گفت و گو کردم. (قسمت اول)



مراسم خیمه‌سوزان در ظهر عاشورا

زویا امین: بعد از اذان با چوب‌های مشتعل چادرها را آتش زدند. قیامتی در جمعیت برپا شد و صدای حسین‌حسین بود که از مردم برمی‌خاست. زن‌های زیادی دیدم که از ته دل گریه می‌کردند. چادرها که کاملا سوختند، هیات عزاداری به وسط آمدند و با شدت تمام بر سر و صورت خودشان می‌کوفتند و حسین‌حسین می‌ گفتند.



تکیه کافی‌شاپ

سحر مرانلو: به نظر می‌رسد مردم به خوبی می‌توانند با دستکاری در نهادهای اجتماعی به دفاع از خود بپردازند. به خاطر همین وقتی راست‌گویی و درست‌کاری مایه دردسر می‌شود، دروغ مصلحتی و زرنگی را می‌سازند و همین طور وقتی نمی‌توانند از طریق سایر نهادها به پاسخ‌های نیازهای خود برسند، عزاداری محرم را به مکانیسمی برای ارضای آن‌ها مبدل می‌کنند



محرم و عاشورا در میان اهل سنت

احمد اقبال: بر خلاف شیعیان که روزهای متعددی در سال را به عنوان مناسبت‌های مذهبی، سوگواری و عزاداری می‌کنند، در تقویم کشورهای سنی‌مذهب و در میان جوامع سنی، روز سوگواری و عزاداری وجود ندارد. سنی‌ها، حتی در سالگرد مرگ بزرگان دین و مذهب خود، یعنی حضرت محمد و خلفای راشدین (ابوبکر، عمر، عثمان و علی) هم به عزا نمی‌نشینند.



خاطره‌ای کوتاه از ملاقات سربازان آمریکایی
آنها به عراق و افغانستان می‌رفتند

ساندرا هنوز یک سال نیست ازدواج کرده و خیلی احساس خوشبختی می‌کرده که به ناگاه شنیده باید به مدت شصت روز به افغانستان برود. هیچ کدامشان پیشاپیش نمی‌دانستند. می‌گفت که چندین روز از ترس و ناراحتی گریه می‌کرده. شوهرش هم با نوشتن نامه‌های فراوان از ارتش خواسته بود که همسر جوانش را تا مدتی از وظایف جنگی معذور بدارند ولی هیچ‌کدام میسر واقع نشد.



تلفن همراه: شناور شدن حوزه‌ی عمومی و خصوصی

یکی از کتا‌ب‌های قابل‌ اعتنایی که سال ۲۰۰۷ در آلمان انتشار یافته، کتابی است با نام «‌هندی‌مانیا» یا «جنون تلفن همراه.» نویسنده بر آن است که رواج تلفن همراه به ایجاد یک هنجار جدید اجتماعی منجر شده است. او می‌گوید که کاربرد تلفن همراه، نگاه انسان به وقت و نیز مناسبات بازار کار را هم دستخوش تغییر کرده است.



انسان و هدیه

این روزها که ایام کریسمس است، بازار هدیه‌دهی و هدیه‌گیری در بالاترین رونق خویش است. به همین مناسبت دکتر رشتن‌اشتام، محقق مردم‌شناس می‌گوید: «هدیه یک کنش فرهنگی دیرینه و عموم‌ بشری است. یکی می‌بخشیده و دیگری می‌گرفته است و آن که می‌گرفته ضروری می‌دیده که پاسخ دهد. هدیه ساز و کاری است که در همه‌ی فرهنگ‌ها رواج داشته و یکی از کارکردهایش هم این بوده که تعاملی صلح‌آمیز را با بیگانگان ممکن می‌کرده است.»



جشنواره هنر ایران در لاهه

امسال از ۲۳ تا ۲۵ نوامبر، خانه ایرانیان شهر لاهه میزبان جشنواره هنر ایران بود. برگزار کننده‌ی این جشنواره، پاستین استراتن حدود دو سال پیش در سفری که از استانبول به کشمیر داشت از ایران بازدید کرد و چنان شیفته این کشور شد که در آنجا ماند و الان در شهر یزد، مدیر یک هتل است.