حقوق انسانی ما


چرا به حجاب اجباری «نه» می‌گوییم؟

فاطمه صادقی:‌ «همه خوب می‌دانند که برای موضوع حجاب تنها یک راه حل وجود دارد و آن‌هم واگذاری امر پوشش به انتخاب فردی خود زنان است. اگر کیان خانواده، اجتماع، و حکومت اسلامی به حجاب وابسته شده است، پس لاجرم اشکال را باید در آن کیان، در بنیاد آن خانواده، در آن اجتماع و در آن حکومت جست که خود تجدید نظری جسورانه اما ضروری را می‌طلبد. اما در واقع چنین نخواهد شد، یا لااقل نه به این زودی.»



تلاش برای نجات اکرم مهدوی از اجرای حکم اعدام

مریم محمدی: نام کشور ما هنوز در میان ۶۲ کشوری است که در آن حکم اعدام صادر می‌شود و هر از گاه، مدافعان حقوق بشر در ایران تلاشی را برای نجات جان متهمی از مرگ آغاز می‌کنند. آخرین موردی که انعکاس اجتماعی یافته است، حکم اعدام اکرم مهدوی است؛ زنی که به جرم کشتن همسر ۷۴ ساله‌ی خود و عدم توانایی ۶۰ میلیون تومان خون‌بهای درخواستی خانواده مقتول، در آستانه‌ی اعدام است. در این باره با مادر اکرم مهدوی و وکیل او گفتگو کردم.



پس‌رفت وحشتناک آزادی بیان در افغانستان

سیاووش بکتاش: سوم ماه می از طرف سازمان ملل متحد، روز آزادی بیان نام‌گذاری شده است تا به این مناسبت، هم اصول بنیادی آزادی مطبوعات و استقلال آن‌ها در جهان بزرگ داشته شود و هم نسبت به روزنامه‌نگارانی که جان خود را در راه انجام وظیفه از دست داده‌اند، ادای احترام شود. امسال در افغانستان در حالی با مراسمی باشکوه این روز گرامی داشته شد که عبدالکریم خرم، وزیر اطلاعات و فرهنگ جمهوری اسلامی افغانستان آزادی بیان در این کشور را پدیده‌ای وارداتی و تحفه‌ای از غرب می‌خواند.



نگاه آماری به مساله‌ی خشونت خانگی
سایه‌ی خشونت بر زنان جهان

فریماه کیانی: خشونت بر زنان در محیط خانواده، از آن دسته ناهنجاری‌های اجتماعی‌ست که در بسیاری از کشورها مورد بی‌توجهی قرار دارد. آمار و ارقام به دست آماده بر حسب شکایات یا موارد ثبت شده‌ قانونی هرگز نمی‌تواند بیانگر واقعیت باشد. آمار رسمی اتحادیه ‌اروپا نشان می‌دهد، خشونت خانگی مهم‌ترین عامل مرگ ‌و‌ میر در بین زنان ۱۶ تا ۴۴ ساله‌ اروپایی‌ست. پس از خشونت خانگی، سرطان و تصادفات رانندگی در ردیف‌های دوم و سوم قرار می‌گیرند.



به مناسبت روز جهانی کارگر
گزارش نقض حقوق کارگران ایران در سال ۱۳۸۶

آن‌چه می‌خوانید، گزارش «فعالین ایرانی دفاع از حقوق بشر در اروپا و آمریکای شمالی» از نقض حقوق کارگران ایران، طی سال ۱۳۸۶ است. با توجه به سانسور حاکم بر رسانه‌های خبری ایران و عدم مصونیت فعالان حقوق بشری و آزاد نبودن تشکل‌های مستقل کارگری، طبیعتاً این گزارش دارای کمبودهایی است و نمی‌تواند در بر گیرنده تمامی موارد نقض حقوق کارگران در ایران باشد.



گفت و گو با حسین ماهوتی‌ها، مسوول گروه فعالین دفاع از حقوق بشر در اروپا و آمریکای شمالی:
نقش نهاد‌های بین‌المللی در حمایت از کارگران ایران

در آستانه اول ماه می، در حالی روز جهانی کارگر را می‌گذرانیم که بسیاری از فعالان کارگری ایران یا زندانی هستند و یا درحال بالا و پایین رفتن از پله‌های دادگستری و دادسرا. حسین ماهوتی‌ها، مسوول گروه فعالین دفاع از حقوق بشر در اروپا و آمریکای شمالی در گفت و گو با نیک‌آهنگ کوثر می‌گوید: «‌سال ۱۳۸۶‌، سال خاموش کردن صدای اعتراض کارگران در استراتژی حاکمان ایران بوده است. در توضیح در این رابطه می‌بینیم که سایت خبر رسانی ایلنا را که یکی از منابع اطلاع‌رسانی در رابطه با وضعیت کارگران ایران بوده‌،‌ می‌بندند.»



جرم سیاسی، آری؛ زندانی سیاسی، نه

نادر فکوهی: چهار سال قبل، هاشمی شاهرودی در یک سخنرانی گفته بود که «در ایران نه زندانی سیاسی داریم و نه جرم سیاسی.»‌ حال آن‌که چند روز پیش، همین مقام و در همان جایگاه،‌ خبر از تصویب مصادیق جرم سیاسی در شورای عالی قضایی داد. اتفاقی که بیش از ده سال بود که فعالان حقوقی و سیاسی در ایران را بر تصویب رساندن‌اش در قالب طرحی ولو کلی، به خود مشغول کرده بود.



طلاق زن، به وکالت از مرد

طولانی بودن پروسه طلاق و خلاء‌ها و نواقص قانونی در این زمینه، باعث افزایش خشونت خانگی شده است. استفاده از ابزارهایی چون شروط ضمن عقد و حق طلاق،‌ می‌تواند راه گریزی برای زنان ایرانی باشد. در سومین قسمت از سلسله برنامه‌های مروری بر قوانین خانواده در ایران، زهرا مینویی به سراغ زنی ۲۵ ساله رفته که در مراحل پایانی پروسه طلاق خود به سر می‌برد.



احکام شلاق، نشان بارز شکنجه دولتی

منیره برادران: شلاق شکنجه محسوب می‌شود، یک ضربه هم باشد، شکنجه است. تفاونی هم نمی‌کند که با چه واژه‌ای جاری می‌شود، برای گرفتن اطلاعات است یا مجازات. شکنجه کردن، خود از بزرگ‌ترین جرایم است، در ردیف جنایت علیه بشریت. شکنجه، ضد شان انسانی است و منع شکنجه، حقی است که در هر شرایطی حتی در جنگ‌ها و ناآرامی‌ها باید رعایت شود.



آزادی بیان، یک گام به پس

بکتاش سیاووش: خواست‌های شورای علمای افغانستان یک گام دیگر فراتر رفت. پس از تسلیم شدن دو رسانه‌ی دیداری به دستور مشترک شورای سراسری علمای افغانستان، شورای ملی، شورای علمای شیعه و وزارت اطلاعات و فرهنگ، این بار شورای سراسری علمای افغانستان خواستار توقف پخش تمامی برنامه‌های تلویزیونی در این کشور گردیده که خلاف اصول اسلامی هستند.



۱۰۰ پرونده اعدام در انتظار حکم نهایی رئیس‌جمهور افغانستان

لینا آریا: پس از سقوط طالبان و روی کار آمدن دولت موقت، برای اولین بار حکم اعدام نزدیک به ۲۰ زندانی، سال گذشته از سوی حامد کرزی، رئیس‌جمهور افغانستان، صادر شد. گل رحمان قاضی رئیس اتحادیه‌ی حقوق‌دانان افغانستان در این رابطه می‌گوید که طبق ماده‌ی سوم قانون اساسی، دولت افغانستان می‌تواند مجرمینی را که قابل بخشش نیستند به اعدام محکوم کند. ولی به عقیده‌ی وی، دادگاه به‌صورت عادلانه قضاوت نمی‌کند و باید راه‌های دیگری برای حل این مشکل جستجو شود.



این روند عجیب در اداره سانسور کتاب

رضا شکراللهی: آقای وزیر ارشاد! فارغ از تفاوت دیدگاه‌ها و جدای از اقتداری که در رفتار و گفتار شما نسبت به اهل فرهنگ وجود دارد، و فارغ از مباحث فرهنگی و حقوق انسانی، بیش از دو سال است که در اداره‌ی زیر نظر شما، بی‌توجهی به قانون و حقوق ذی‌حقان به شکل اداری و گسترده در حال رخ دادن است و حقوق شهروندی شمار زیادی از اهل فرهنگ و نهادهای مستقل فرهنگی، در این اداره، با بی‌پاسخ گذاشتن درخواست‌ها و طولانی کردن زمان پاسخ‌گویی، در حال پایمال شدن است.



گزارشی درباره‌ی حکمِ جدید دانشجویان دانشگاه امیرکبیر:
محکومیت سه دانشجو، بدون مدرک

پس از آن ‌که دادگاه بدوی، احمد قصابان، مجید توکلی و احسان منصوری، سه دانشجوی دانشگاه امیرکبیر را تبرئه کرد، دادستان تهران به حکم تبرئه دانشجویان اعتراض کرده و خواهان تجدید‌نظر شد. در دادگاه تجدید‌نظر به گفته محمدعلی دادخواه دادخواه، وکیل مدافع دانشجویان علی‌رغم عدم ارایه ادله جدیدی از سوی نماینده دادستان، دادگاه حکم برائت را لغو کرد و حکم به محکومیت دانشجویان داد. درباره‌ی این احکام مریم محمدی با خانواده‌ی دانشجویان و وکیل پرونده گفت و گو کرده است.



شوهرکشی، تلاشی مقابل خشونت

ناهید کشاورز در گفت‌وگو با سیامک فرهی درباره‌ی پرونده‌ی اکرم مهدوی که به جرم قتل شوهرش در زندان به سر می‌برد: اکثر این زن‌ها قربانی خشونت خانوادگی بودند؛ قربانی ازدواج‌های اجباری، قربانی جهل ناشی از عدم تحصیل و قربانی عدم حمایت قانون و عدم حمایت خانواده. این زن‌ها اکثرا در یک چرخه خشونت گرفتار شدند که تمام تلاش‌شان را کرده‌اند تا بتوانند از این چرخه بیرون بیایند. ولی همه‌جا بن‌بست بوده است.



آخرین وضعیت محمد صادق کبودوند، دبیر سازمان حقوق بشر کردستان در گفت و گو با وکیلش:
«اراده‌ای برای آزادی کبودوند وجود ندارد»

محمد صادق کبودوند، فعال کرد و دبیر سازمان حقوق بشر کردستان از تیر ماه سال گذشته در زندان به سر می‌برد. نسرین ستوده، وکیل این فعال در گفت و گو با سیامک فرهی می‌گوید: «‌برای آقای کبودوند، وثیقه سنگینی معادل ۱۵۰ میلیون تومان صادر شده که البته خانواده وی قادر به تأمین این وثیقه نیستند. اما سؤال این‌جاست که چه جرم سنگینی آقای کبودوند مرتکب شده است؟ علاوه بر این با توجه به شخصیت فرد که یک فعالیت فرهنگی در منطقه کردستان است، چرا باید وثیقه‌ای به این سنگینی صادر بشود؟»



خطر سنگسار دو زن در ایران

اشپیگل/ مجید روشن‌زاده: زهره (۲۷ ساله) و آذر کبیری (۲۸ ساله) دو زنی هستند که به جرم «زنای محصنه» محکوم به سنگسار شده‌اند و قرار است که این حکم به زودی در کرج به مرحله اجرا در آید. جبار صولتی، وکیل این دو زن، در گفت‌و‌گویی با هفته‌نامه آلمانی اشپیگل به تشریح وضعیت این دو محکوم پرداخته و می‌گوید: «متداول‌ترین شکل اعدام در ایران، دار زدن در ملاء عام است. این حکم در مورد کودکان هم به مرحله اجرا در می‌آید.»



مومیا ابوجمال اعدام نمی‌شود

منیره برادران: ‌مدافعان ابوجمال شکی ندارند که در محکومیت او پیشداوری‌های نژادپرستانه نقش داشته است. هنوز بسیاری از مردم آمریکا در سیاهان یک مجرم بالقوه می‌بینند. اگر جرمی اتفاق افتد، ظن اول به یک سیاه پوست است و بدتر از همه اینکه این نوع پیشداوری‌های نژادپرستانه در سیستم قضائی هم - البته نه قوانین - عملکرد دارد.



قربانی دیکتاتوری آرژانتین پدر و مادر خود را به زندان انداخت

کاوه اسفندیاری: ماریا وقتی فهمید پدر و مادرش بیست و سه سال در مورد هویتش به او دروغ گفته‌اند و وی در واقع فرزند مخالفان چپ‌گرای دوران جنگ در آرژانتین است، با آدم‌ربا خواندن آنان و با کمک یک گروه مدافع حقوق بشر موفق شد پدر و مادر قلابی را روانه زندان کند. پدر و مادر واقعی وی در زمان جنگ و در زندان ناپدید شده بودند.



«در حقوق بشر گام به گام عقب می‌رویم»

شیرین عبادی در گفت‌وگو با مریم محمدی درباره وضعیت حقوق بشر در ایران در سالی که گذشت می‌گوید. خانم عبادی در نگاهی به سال گذشته به تبعیض علیه زنان، انتخابات ناسالم، آزار و فشار علیه اقلیت‌های قومی و مذهبی، مجازا‌ت‌هایی چون سنگسار، زندانیان سیاسی و وضعیت دانشجویان در بند، کشته شدن دو دانشجو به طرز مشکوک و بسته شدن چند نشریه از جمله ماهنامه زنان اشاره می‌کند. همچنین او به گرانی روز افزون در ایران تاکید می‌کند.



گفت و گو با جلوه جواهری، از فعالان حقوق زنان در ایران و از اعضای کمپین یک میلیون امضا:
هر زن، باید یک رسانه باشد

جلوه جواهری از فعالان حقوق زنان در ایران و از اعضای کمپین یک میلیون امضا، در آذر‌ماه گذشته به دنبال احضار و بازجویی، از سوی معاونت امنیت دادسرای انقلاب تهران بازداشت شد و مدتی را در زندان گذراند. او در گفت و گو با زهرا مینویی می‌گوید: «اگر که به فرض قبلاً خطوط قرمز فقط تجمعات بود و می‌آمدند فقط در تجمعات افراد را دستگیر می‌کردند، خطوط قرمز خیلی دیگر تنگ شده بود. درواقع محدوده عمل ما را خیلی تنگ کرده بودند و فقط برای یک امضا جمع کردن، افراد را بازداشت می‌کردند و از خانه آنها را احضار می‌کردند.»