گفتگو


گفت و گو با هادی قائمی، نماینده‌ی کمپین بین‌المللی حقوق بشر ایران
«بیم می‌رود که اعدام‌هایی در راه باشد»

در کنفرانس مشترک خبری که روز سه‌شنبه در نیویورک تشکیل شد، سه نهاد حقوق بشری کمپین بین‌المللی حقوق بشر در ایران، دیده‌بان حقوق بشر و عفو بین‌الملل، نگرانی شدید خود را از وضعیت بازداشت‌شدگان اعلام کردند و در نامه‌ای مشترکی به دبیرکل سازمان ملل متحد از وی خواستند هرچه زودتر نماینده‌ی ویژه‌ای به تهران اعزام کند. هادی قائمی در این باره به زمانه می‌گوید: «بسیاری از خانواده‌ها نگران ناپدیدشدن افرادشان هستند که اگر در زندان نباشند و هیچ خبری از آن‌ها نباشد، آن موقع می‌دانیم که این ناپدیدشدگان ممکن است در وضع بسیار بدتری باشند، در زندان‌های مخفی باشند یا حتا به قتل رسیده باشند.»



گفت و گو با دکتر کریم لاهیجی و رؤیا کاشفی
«ایجاد کمپ در تهران، نشان از آمار بالای زندانیان دارد»

فدراسیون بین‌المللی جوامع دفاع از حقوق بشر گفته است بیش از دوهزار نفر در ایران طی رویدادهای دو هفته‌ی اخیر در ایران بازداشت شده‌اند. عفو بین‌الملل از شکنجه‌ی بازداشت‌شدگان ابراز نگرانی کرده است. چند تن از روزنامه‌نگاران و فعالان دانشجویی در تماس‌های کوتاه با خانواده‌های خود گفته‌اند، در بند ۲۰۹ زندان اوین به‌سر می‌برند. در عین حال گزارش‌های فعالان حقوق بشری ایران از شکنجه‌ی بازداشت‌شدگان در کمپ کهریزک اطراف تهران خبر داده‌اند. در همین رابطه با دکتر کریم لاهیجی، رییس جامعه‌ی دفاع از حقوق بشر ایران و رویا کاشفی، مسئول کمیته‌ی حقوق بشر انجمن پژوهشگران ایران گفت و گو کرده‌‌ام.



گفت و گو با تظاهرکنندگان حاضر در میدان باستیل
«عکس ندا، یک فاجعه بشری است»

گردهمایی و راهپیمایی اعتراضی ایرانیان فرانسه که گزارش آن را در زمانه خواندید، با حضور چهره‌های سرشناس فرانسوی و ایرانی، پشتیبانی سازمان‌‌های دانشجویی، سیاسی و هنری فرانسه در رسانه‌های فرانسه به‌ویژه در شبکه‌های تلویزیونی فرانسه بازتاب گسترده‌ای داشت. راهپیمایی بی‌سابقه‌ای که با حضور نزدیک به پنج هزار نفر ایرانی و فرانسوی از میدان تاریخی باستیل آغاز شد و در میدان ناسیون به پایان رسید. در گزارشی که از جریان این راهپیمایی می‌خوانید با چند تن از چهره‌های معروف و همچنین تنی چند از تظاهرکنندگان گفت ‌و گو کرده‌ام.



گفت و گو با آزاده کیان، استاد علوم سیاسی در دانشگاه پاریس هفت
«دولت فعلی، حتا به قانون اساسی هم احترام نمی‌گذارد»

گروهی از استادان دانشگاه‌ها و پژوهشگران ایرانی خارج از کشور در نامه‌ای به دبیرکل سازمان ملل متحد به بازداشت‌های گسترده‌‌ فعالان سیاسی در ایران، روزنامه‌نگاران، فعالان اجتماعی و شرکت‌کنندگان در تظاهرات مدنی و ضرب و شتم آنان اعتراض کردند و خواستار سفر فوری دبیرکل سازمان ملل به تهران شدند. آزاده کیان از امضاکنندگان این نامه در گفت و گو با زمانه می‌‌گوید: «نه تنها ایران به کنوانسیون‌ها احترام نمی‌گذارد، بلکه دولت فعلی حتا به قانون اساسی خود جمهوری اسلامی هم احترام نمی‌گذارد و افراد را از حقوق ابتدایی که حتا قانون اساسی جمهوری اسلامی هم این‌ها را قبول دارد منع می‌کند.»



گفت و گو با حسن شریعتمداری، تحلیلگر سیاسی در آلمان
بحران نبود اعتماد میان مردم، نظام و رهبری

حسن شریعتمداری تحلیلگر سیاسی می گوید :اگر بقیه‌ی آیات عظام و مراجع تقلید هم به این وظیفه‌ی دینی خودشان عمل کنند و یکصدا این حمله‌ی وحشیانه‌ای را که به مردم می‌شود در اعداد قتل نفس و حرام بشمارند، مسلما برای عده‌ی زیادی از افرادی که در سپاه و نیروهای نظامی و امنیتی هستند ،تاثیر بسزایی خواهد داشت .زیرا آنها افرادی دین باورند که در حقیقت فکر می‌کنند با این حمله‌ی خودشان به اسلام و به ایران خدمت می‌کنند ،ولی بااین اقدام بیدار خواهند شد وخواهند دید که این در حقیقت حمله به هموطنان‌ست و نه تنها در بین مردم مذموم است، بلکه از لحاظ باورهای مذهبی آنها هم عمل نکوهیده‌ای‌ است و دیگر انجام نخواهند داد.



انتخابات ایران و تبعات آن
«وضعیت دیگر قابل برگشت نیست»

درست چند ساعت پس از سخنرانی تهدیدآمیز آیت‏الله خامنه‏ای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، صدها نفر از ایرانیان مقیم پاریس در گردهم‏آیی بسیار پرشوری به حمایت از جنبش مردم ایران و اعتراض به سرکوب‏های خیابانی و کشتارهای اخیر در کشور، دست زدند. در این مراسم، ضمن سر دادن شعارهایی هماهنگ با مردم ایران، به مناسبت کشتارهای اخیر، یک دقیقه سکوت اعلام شد. در جریان این گردهم‏آیی، در گفت‏گویی با سه تن از حاضران، نظر آنان را در باره‏ی سخنان دیروز آیت‏الله خامنه‏ای در نماز جمعه‏ی تهران، پرسیدم.



گفت و گو با ابوالحسن بنی صدر درباره انتخابات ایران
«این کارها توجیه تقلب بزرگ است»

انتخابات ریاست جمهوری اسلامی ایران میان چهار گزینه‏ی شورای نگهبان برگزار شد و آقای محمود احمدی‏نژاد به عنوان برنده‏ی اصلی معرفی گردید. آقای ابوالحسن بنی‏صدر، نخستین رییس جمهور ایران، در آخرین بیانیه‏ی خود که چند روز پیش از انتخابات منتشر شد، نوشته بودند: «روز بعد از انتخابات، روز روبرو شدن با واقعیت تلخ است». در همین ارتباط با آقای بنی‌صدر به گفت‌و گو نشسته ایم که در ادامه می خوانید.



گفت و گو با علی رضا نوری زاده، روزنامه نگار و تحلیل گر سیاسی
«انتخابات ایران، تیتر یک تمام روزنامه‌های منطقه»

علی‌رضا نوری زاده، روزنامه نگار و تحلیل‌گر سیاسی در خصوص پیش‌بینی انتخابات روز جمعه می‌گوید: «این را بگویم که در سیاست، پیش‏بینی کردن کار اشتباهی است، به خصوص در ارتباط با ایران که هر اتفاقی می‏تواند بیفتد. اما اگر بر عقل تکیه کنیم و تمام نمادهای عقلی را مورد توجه قرار بدهیم و به آن‏چه که الان در ایران در جریان است، توجه کنیم، آقای موسوی، قاعدتا باید حتا در دور اول برنده شود، وگرنه، انتخابات به دور دوم کشیده می‏شود. ضمن این که آقای کروبی دارای طرف‏داران بسیاری است. تمام اصلاح‏طلبان واقعی و نیروهای ملی، نیروهای ملی مذهبی، دانشگاهیان، از آقای کروبی حمایت می‏کنند.» در این زمینه با وی گفت‌وگویی کرده‌ام.



به مناسبت بیست و پنجمین سالگرد انتشار کیهان لندن
بیست و پنج سالگی روزنامه‏ی ایرانیان مقیم خارج

هفته‏ی پیش در پاریس، در یکی از جلسات ماهانه‏ی «انجمن فرهنگ ایران» در سالن آندره مارلو، به مناسبت بیست و پنجمین سالگرد انتشار کیهان لندن، توسط دکتر مصطفی مصباح‏زاده، بنیان‏گذار روزنامه‏ی کیهان در ایران، با حضور گروه پرشماری از ایرانیان پاریس و روزنامه‏نگاران ایرانی، در‌باره‏ی مشکلات روزنامه و روزنامه‏نگاری و مسایل این روزنامه‏ی فارسی زبان خارج از ایران، گفت‏ و گو شد. در پایان این نشست، با چند تن از روزنامه‏نگاران حاضر گفت و ‏گو کردم.



گفت و گو با سعید مدنی، جامعه‏شناس و پژوهش‏گر جامعه‏ی مدنی
«مناظره با احمدی‌نژاد، در افزایش آرای موسوی موثر بود»

چه کسی برنده‏ی مناظره‏های تلویزیونی نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری در ایران بود؟ این منا‏ظره‏ها چه تأثیری در افکار عمومی ایران گذاشته است؟ سعید مدنی، جامعه‏شناس و پژوهش‏گر جامعه‏ی مدنی در این باره به زمانه می‌گوید: «چراغ سبز موقتی به آقای احمدی‏نژاد داده شده بود که در یک دوره، این مسایل را عنوان کند. به همین دلیل ارزیابی‏ام این است که این مسأله‏‏‏‏‏‏‏‏، کاملاً انتخاباتی و موقتی بود. زیرا در چهار سال گذشته آقای احمدی‏نژاد هم تریبون و هم امکان آن را داشت که این موارد را مطرح کند و اگر صحت داشته باشد، پای دفاع از آن‏ها بایستد. ولی در چهار سال گذشته، جز تهدید به ارائه‏ی این اطلاعات، حرف جدیدی نزد.»



گفت و گو با دکتر حسن هاشمیان، پیرامون انتخابات پارلمانی لبنان
«در پارلمان لبنان، همان اکثریت سابق حفظ خواهد شد»

لبنانی‌ها روز گذشته زیر تدابیر امنیتی شدید با حضور پنجاه هزار سرباز و پلیس رأی دادند. انتخاباتی که صحنه‌ی رویارویی اردوی طرفداران غرب، عربستان، دولت‌های میانه‌روی عرب و حزب‌الله شیعه متحد جمهوری اسلامی است. دکتر حسن هاشمیان در این باره در گفت و گو با زمانه می‌گوید: «حزب‌الله بسیار امیدوار است که این گروه اکثریت فعلی را از اکثریت بیاندازد. بیشترین توجه و بیشترین سرمایه‌گذاری حزب‌الله بر گروه میشل عون، هم‌پیمان آن است. انتظار این است که همان کرسی‌های سابق به همان شکل سابق به دست بیاید. تغییرات فقط در حدود پنج الی شش کرسی خواهد بود.»



گفت و گو با جمشید اسدی، پیرامون کنفرانس مطبوعاتی اوباما درباره‌ی ایران
«نتایج انتخابات، تعیین‌کننده‌ی‌ آینده رابطه با آمریکا»

باراک اوباما، رییس جمهوری آمریکا روز شنبه در منطقه‌ی نورماندی فرانسه در آیین‌های بسیار گسترده شصت و پنجمین سالگرد پیروزی متفقین در جنگ جهانی دوم و ورود به ساحل نورماندی فرانسه شرکت کرد. جمشید اسدی در رابطه با این مراسم و سخنان اوباما درباره‌ی ایران به زمانه می‌گوید: «نه تنها جهانیان بلکه در خود ایران هم متوجه شده‌اند که جناحی که آقای احمدی‌نژاد نماینده‌ی آن است اصراری برای حل مشکلات با آمریکا ندارد. این حتا مورد اشاره‌ی مهندس موسوی هم قرار گرفته است. پس باراک اوباما و سارکوزی و دیگر جوامع، منتظر این هستند که نتایج انتخابات در ایران روشن شود.»



گفت و گو با حسین شفیعی، کارشناس مسایل هواپیمایی و موتورهای هواپیما در پاریس
«انفجار هواپیمای مسافربری ایرفرانس‌، تروریستی نیست»

سرانجام گمانه‌زنی‌ها، شک و تردیدها در مورد ناپدید شدن اسرار‌آمیز هواپیمای مسافربری ایرباس فرانس به پایان رسید. وزیر دفاع برزیل به طور رسمی اعلام کرد که قطعات و اشیای یافته شده در اقیانوس اطلس به هواپییمای آ ۳۳۰ ایرفرانس تعلق دارد. بنابراین هواپیما در آب‌های اقیانوس سقوط کرده است. حسین شفیعی، کارشناس مسایل هواپیمایی در این باره به زمانه می‌گوید: «تا روزی که این جعبه سیاه پیدا نشود کسی نمی‌تواند بگوید چه شده است‌. عده‌ای می‌گویند مسأله تروریستی نیست. چون اگر تروریستی بود تا به حال حتماً ادعا کرده بودند که ما این کار را انجام داده‌ایم‌. به این دلیل است که می‌گویم تروریستی نیستند. ولی دلایل دیگر هم مشخص نیست.»



گفتگو با دکتر جلال ایجادی و حسین باستانی پیرامون سفر متکی به پاریس
«سفر متکی به پاریس در روند انتخابات بی‌تاثیر است»

منوچهر متکی‏، وزیر امور خارجه‏ی جمهوری اسلامی ایران، روز چهارشنبه سیزدهم خردادماه، به دعوت آقای نیکولای سارکوزی، در کاخ الیزه، با او دیدار کرد. این دیدار چند روز پیش از سفر بارک‏ اوباما به پاریس صورت گرفت. در بیانیه‏ی کاخ ریاست جمهوری فرانسه، هدف از این دیدار آماده‏سازی از سرگیری مذاکرات بر سر پرونده‏ی هسته‏ای ایران اعلام شده است. پیرامون اهمیت این دیدار در این مقطع که هم‏زمان با انتخابات ریاست جمهوری در ایران است، با دو تحلیل‏گر سیاسی مسایل ایران، آقایان: دکتر جلال ایجادی و حسین باستانی گفت‏وگوهایی انجام داده‏ام.



گفت و گو با منصور فرهنگ، پیرامون بمب‌گذاری در مسجد زاهدان
«تبعیض در زاهدان، زمینه‌ساز پذیرش تبلیغات خارجی‌ها»

آیت‌الله خامنه‌ای، پس از رویدادهای خونین زاهدان گفت نمی‌توان تردید کرد که دست طراحان سیاسی برخی قدرت‌های مداخله‌گر و جاسوسان آن‌ها به خون بی‌گناهان این حادثه آلوده باشد. اما وزارت امور خارجه‌ی آمریکا هر گونه دخالت واشنگتن به بمب‌گذاری در مسجد زاهدان را رد کرد. منصور فرهنگ در این باره در گفت و گو با زمانه می‌‌گوید: «سوال اساسی این است که چرا مردم سیستان و بلوچستان آمادگی این نوع تبلیغات را دارند؟ نه این‌که چرا کسی می‌خواهد از این اختلافات به نفع خودش و یا به خاطر فشار آوردن به ایران استفاده کند. مشکلات اقتصادی و فرهنگی و تبعیضی که علیه این مردم است ریشه‌های اصلی آمادگی مردم برای پذیرش فعالیت‌ها و مبارزات ضد رژیم است.»



درگیری‌های گسترده‌ای در زاهدان در گفت و گو با دکتر رضا حسین‌بُر، تحلیل‌گر مسایل سیاسی
«خشونت در زاهدان، ریشه در تبعیض‌های بنیادی دارد»

سه روز پس از انفجار یک بمب در مسجدی در زاهدان و کشته شدن ۲۵ نفر و زخمی شدن بیش از ۱۴۰ نفر و بلافاصله اعدام سه نفر به عنوان متهمان اصلی از سوی جمهوری اسلامی اسلامی، درگیری‌های گسترده‌ای در زاهدان روی داده است. دکتر رضا حسین‌بُر در این باره در گفت و گو با زمانه می‌گوید: «هر قدر که کشتارها بیشتر باشد به همان اندازه واکنش‌ها بیشتر است. که واقعاً ریشه در تبعیض‌های بسیار بسیار اساسی و بنیادی دارد. پیشنهاد من این است که جمهوری اسلامی به طور کامل دست از تحریک مردم بلوچستان بردارد. یعنی مبلغان شیعی را به بلوچستان نفرستد.»



گفت و گو با حسن مکارمی، روانکاو، نقاش، خوش‌نویس و فعال حقوق بشر
«با اولین خط در عمق غار، حقوق بشر شروع ‌شد‌»

«گونه‌گونی و تنوع فرهنگ‌ها را جشن بگیریم»، عنوان جشنواره‌ای بود که سازمان یونسکو، خانه فرهنگ ملت‌ها وابسته به سازمان ملل در پاریس در ماه می ۲۰۰۹ برپا کرد. نکته جالب توجه در این جشنواره، نشان دادن نزدیکی و خویشاوندی دو فرهنگ کهن چین و ایران به یکدیگر بود. استاد فاین ژنگ نقاش، خوش‌نویس و شاعر چینی و حسن مکارمی، روانکاو، نقاش، خوش‌نویس و فعال حقوق بشر ایرانی درباره نگاه به خط چینی و ریشه‌های آن و ریشه‌های خط از هفت هزار سال پیش تاکنون و تأثیر آن بر معماری، شعر نقاشی و مینیاتور و نزدیکی دو فرهنگ صحبت کردند. در این رابطه با حسن مکارمی گفت و گو کرده‌‌ام.



گفت‌وگو با دکتر حسن منصور
«تورم را به راحتی نمی‌توان مهار کرد»

تورم، بیماری در حال گسترش اقتصاد ایران در سه دهه‌ی اخیر بوده است. در فاصله‌ی کمتر از دو هفته به انتخابات ریاست جمهوری اسلامی ایران، آقای میرحسین موسوی، برنامه‌ی خود را برای مهار تورم در ایران اعلام کرده و هدفش را تک‌رقمی کردن نرخ تورم اعلام کرده است. برای بررسی بیشتر این مساله‌ی مهم اقتصادی با آقای دکتر حسن منصور استاد اقتصاد در بازار انرژی در لندن گفت‌وگو کرده‌ام.



گفت و گو با مهرداد درویش‌پور، استاد دانشگاه و جامعه‌شناس در سوئد
«‌هدف کاهش سن رأی‌، به دست آوردن رأی ناآگاهان»

یکی دیگر از اقداماتی که از سوی دولت محمود احمدی‌نژاد دنبال می‌شود و بار دیگر لایحه‌ی آن به مجلس شورای اسلامی فرستاده شده است، پایین آوردن سن رأی‌دهندگان با هدف شرکت جوانان ۱۵ ساله در انتخابات است. مهرداد درویش‌پور در این باره در گفت و گو با زمانه می‌گوید: «نفس این کار، گویای وضعیت تراژیک و رقت‌باری است که دولت احمدی‌نژاد با آن روبه‌رو است. تمایل برای به دست آوردن رأی ناآگاهان است. درست با همین نوع نگاه و منطق سعی می‌کنند رأی خردسالان را که آگاهی کمتر سیاسی ـ اجتماعی که جای خود دارد، حتا از بلوغ سنی درخور هم برخوردار نیستند، به دست بیاورند.»



گفت‌وگو با یوسف اردلان، در ارتباط با دستگیری کارگران
«۲۶ ژوئن، روز پشتیبانی از کارگران ایران»

«کمیته‏ی دفاع از دستگیرشدگان اول ماه مه و کارگران زندانی در ایران»، بعد از ظهر روز چهارشنبه ششم خرداد، در برابر «دفتر سازمان جهانی کار در پاریس» به مدت دو ساعت، دست به تظاهرات ایستاده زده و با صدور بیانیه‏ای و گفت‏وگو با مسئولان دفتر سازمان جهانی کار در پاریس، خواستار آزادی فوری کارگران زندانی در ایران شدند. کارگرانی که تنها به جرم حضور در مراسم روز جهانی کارگر و جشن جهانی کارگر دستگیر شدند، هم‏چنان در بازداشت‏گاه‏های جمهوری اسلامی به‏سر می‏برند. در این رابطه با آقای یوسف اردلان، مسئول کمیته‏ی برپایی این تظاهرات ایستاده، گفت‌وگویی کرده‌ام.