ایرج ادیب زاده


گفت و گو با هادی قائمی، نماینده‌ی کمپین بین‌المللی حقوق بشر ایران
«بیم می‌رود که اعدام‌هایی در راه باشد»

در کنفرانس مشترک خبری که روز سه‌شنبه در نیویورک تشکیل شد، سه نهاد حقوق بشری کمپین بین‌المللی حقوق بشر در ایران، دیده‌بان حقوق بشر و عفو بین‌الملل، نگرانی شدید خود را از وضعیت بازداشت‌شدگان اعلام کردند و در نامه‌ای مشترکی به دبیرکل سازمان ملل متحد از وی خواستند هرچه زودتر نماینده‌ی ویژه‌ای به تهران اعزام کند. هادی قائمی در این باره به زمانه می‌گوید: «بسیاری از خانواده‌ها نگران ناپدیدشدن افرادشان هستند که اگر در زندان نباشند و هیچ خبری از آن‌ها نباشد، آن موقع می‌دانیم که این ناپدیدشدگان ممکن است در وضع بسیار بدتری باشند، در زندان‌های مخفی باشند یا حتا به قتل رسیده باشند.»



گفت و گو با دکتر کریم لاهیجی و رؤیا کاشفی
«ایجاد کمپ در تهران، نشان از آمار بالای زندانیان دارد»

فدراسیون بین‌المللی جوامع دفاع از حقوق بشر گفته است بیش از دوهزار نفر در ایران طی رویدادهای دو هفته‌ی اخیر در ایران بازداشت شده‌اند. عفو بین‌الملل از شکنجه‌ی بازداشت‌شدگان ابراز نگرانی کرده است. چند تن از روزنامه‌نگاران و فعالان دانشجویی در تماس‌های کوتاه با خانواده‌های خود گفته‌اند، در بند ۲۰۹ زندان اوین به‌سر می‌برند. در عین حال گزارش‌های فعالان حقوق بشری ایران از شکنجه‌ی بازداشت‌شدگان در کمپ کهریزک اطراف تهران خبر داده‌اند. در همین رابطه با دکتر کریم لاهیجی، رییس جامعه‌ی دفاع از حقوق بشر ایران و رویا کاشفی، مسئول کمیته‌ی حقوق بشر انجمن پژوهشگران ایران گفت و گو کرده‌‌ام.



گفت و گو با تظاهرکنندگان حاضر در میدان باستیل
«عکس ندا، یک فاجعه بشری است»

گردهمایی و راهپیمایی اعتراضی ایرانیان فرانسه که گزارش آن را در زمانه خواندید، با حضور چهره‌های سرشناس فرانسوی و ایرانی، پشتیبانی سازمان‌‌های دانشجویی، سیاسی و هنری فرانسه در رسانه‌های فرانسه به‌ویژه در شبکه‌های تلویزیونی فرانسه بازتاب گسترده‌ای داشت. راهپیمایی بی‌سابقه‌ای که با حضور نزدیک به پنج هزار نفر ایرانی و فرانسوی از میدان تاریخی باستیل آغاز شد و در میدان ناسیون به پایان رسید. در گزارشی که از جریان این راهپیمایی می‌خوانید با چند تن از چهره‌های معروف و همچنین تنی چند از تظاهرکنندگان گفت ‌و گو کرده‌ام.



گفت و گو با آزاده کیان، استاد علوم سیاسی در دانشگاه پاریس هفت
«دولت فعلی، حتا به قانون اساسی هم احترام نمی‌گذارد»

گروهی از استادان دانشگاه‌ها و پژوهشگران ایرانی خارج از کشور در نامه‌ای به دبیرکل سازمان ملل متحد به بازداشت‌های گسترده‌‌ فعالان سیاسی در ایران، روزنامه‌نگاران، فعالان اجتماعی و شرکت‌کنندگان در تظاهرات مدنی و ضرب و شتم آنان اعتراض کردند و خواستار سفر فوری دبیرکل سازمان ملل به تهران شدند. آزاده کیان از امضاکنندگان این نامه در گفت و گو با زمانه می‌‌گوید: «نه تنها ایران به کنوانسیون‌ها احترام نمی‌گذارد، بلکه دولت فعلی حتا به قانون اساسی خود جمهوری اسلامی هم احترام نمی‌گذارد و افراد را از حقوق ابتدایی که حتا قانون اساسی جمهوری اسلامی هم این‌ها را قبول دارد منع می‌کند.»



گزارشی از اعتراضات ایرانیان خارج از کشور در میدان باستیل
دل‌نگران دموکراسی، در میدان تاریخی باستیل

ساعت ۱۴ یک‌شنبه در میدان تاریخی باستیل گردهمایی ایرانیان خارج از کشور آغاز شد و چهره‌های بزرگ فرانسوی در این گردهمایی حضور داشتند. معاون شهردار پاریس، دومنیک بوینت از چهر‌ه‌های مشهور سبزهای فرانسه، برنارد هانری لوی، نویسنده و فیلسوف فرانسوی، عتیق رحیمی، نویسنده‌ی افغانی کتاب «سنگ صبور» و آقایان کریمی لاهیجی، مرجان ساتراپی، محسن مخملباف، سیمرا مخملباف از چهره‌های شناخته‌شده‌تری هستند که در این راهپیمایی شرکت کرده‌اند. در گزارشی از این گردهمایی، با محسن مخلباف گفت و گو کرده‌ام.



«ما نباید مقابله به مثل بکنیم»

شب جمعه ۲۶ ژوئن ۲۰۰۹، ۵ خرداد ۱۳۸۸، یک شب به یادماندنی و بی‌سابقه بود. در میدان حقوق بشر پاریس، برابر برج ایفل، با چراغهای نورانی و زیبای آن، گردهمایی بیش از هزاروپانصد نفر ایرانی، دختر و پسر، زن و مرد جمع شدند: با ترکیبی از نسلی که در انقلاب ۵۷ شرکت داشت و جوانانی که پس از این انقلاب به دنیا آمدند و با مشکلات انقلاب پدران و مادرانشان روبه‌رو شدند. همه و همه در کنار هم جمع شدند تا از جنبش مسالمت‌آمیز مردم در ایران که ده روزی‌ست دنیا را متوجه خود کرده‌است پشتیبانی کنند. با بعضی از شرکت کنندگان این اجتماع به گفت و گو نشسته ام.



انتخابات ایران و پیامدهای آن
«نگاه دنیا به ایران عوض شده است»

به دنبال کارزار اعتراضی به سرکوب و کشتار اخیر ایرانی‌ها در ایران و دفاع از کارگران و فعالان زندانی در اول ماه مای در ایران، در پاریس در یک اقدام واقعا بی‌سابقه هفت سندیکای اصلی و سراسری فرانسه در فراخوان مشترکی به پشتیبانی از مردم ایران در جنبش اعتراضی و دموکراسی‌خواهانهٔ آنها در میدان Iéna نزدیک سفارت جمهوری اسلامی در پاریس ، با شعار «آزادی برای مردم ایران» گرد آمدند. به همین مناسبت به میان تجمع کنندگان رفته ایم و از ایشان در باره هدف تجمع پرسیده‌ایم.



گفت و گو با حسن شریعتمداری، تحلیلگر سیاسی در آلمان
بحران نبود اعتماد میان مردم، نظام و رهبری

حسن شریعتمداری تحلیلگر سیاسی می گوید :اگر بقیه‌ی آیات عظام و مراجع تقلید هم به این وظیفه‌ی دینی خودشان عمل کنند و یکصدا این حمله‌ی وحشیانه‌ای را که به مردم می‌شود در اعداد قتل نفس و حرام بشمارند، مسلما برای عده‌ی زیادی از افرادی که در سپاه و نیروهای نظامی و امنیتی هستند ،تاثیر بسزایی خواهد داشت .زیرا آنها افرادی دین باورند که در حقیقت فکر می‌کنند با این حمله‌ی خودشان به اسلام و به ایران خدمت می‌کنند ،ولی بااین اقدام بیدار خواهند شد وخواهند دید که این در حقیقت حمله به هموطنان‌ست و نه تنها در بین مردم مذموم است، بلکه از لحاظ باورهای مذهبی آنها هم عمل نکوهیده‌ای‌ است و دیگر انجام نخواهند داد.



حضور شخصیت های معروف فرانسوی در گردهمایی ایرانیان درپاریس
پشتیبانی از جنبش اعتراضی مردم ایران

در گردهمایی‌ یکشنبه‌ی گذشته که طبق ابتکار «sos racism»، سازمان غیرانتفاعی مبارزه با نژادپرستی، در فرانسه برگزار شده بود با حضور نمایندگان احزاب راست و چپ فرانسه، اتحادیه دانشجویان فرانسه، نماینده‌ شهردار پاریس، جک لانگ وزیر پیشین فرهنگ فرانسه و نماینده‌ی مجلس ملی آن کشور نیز حضور داشتند و نیز «ماریک هالتر» نویسنده و نقاش و از مدافعان صلح و حقوق بشر در جهان.



در همبستگی با مردم و در اعتراض به سرکوب ها درایران
اعتصاب غذای چند هنرمند در پاریس

یک اعتصاب غذای سمبلیک برای همراهی با رنجی است که مردم در داخل کشور دارند می‏برند. به هرجهت ما در خارج از کشور هستیم. با این که همه‏ی ایرانی‏ها را می‏بینم که از صبح تا شب می‏دوند، خبررسانی می‏کنند، تظاهرات به راه می‏اندازند، حتا کارهای دیپلماتیک را پی‏گیری می‏کنند.



گزارشی از همبستگی با مردم ایران در پاریس

آقای لاهیجی رییس حقوق بشر ایران گفتند: «ده روز است که مردم ایران کشتار و سرکوب می‌شوند. دهسال پیش در ۱۸ تیر همین امام بود که دستور کشتار دانشجویان را در کوی دانشگاه داد و همان (واقعه) دارد امروز در خیابانهای تهران تکرار می‌شود.



انتخابات ایران و تبعات آن
«وضعیت دیگر قابل برگشت نیست»

درست چند ساعت پس از سخنرانی تهدیدآمیز آیت‏الله خامنه‏ای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، صدها نفر از ایرانیان مقیم پاریس در گردهم‏آیی بسیار پرشوری به حمایت از جنبش مردم ایران و اعتراض به سرکوب‏های خیابانی و کشتارهای اخیر در کشور، دست زدند. در این مراسم، ضمن سر دادن شعارهایی هماهنگ با مردم ایران، به مناسبت کشتارهای اخیر، یک دقیقه سکوت اعلام شد. در جریان این گردهم‏آیی، در گفت‏گویی با سه تن از حاضران، نظر آنان را در باره‏ی سخنان دیروز آیت‏الله خامنه‏ای در نماز جمعه‏ی تهران، پرسیدم.



بحران انتخابات در ایران
«دولت فرانسه نتیجه‏ی این انتخابات را نمی‏پذیرد»

واکنش‏های بین‏المللی نسبت به نتایج انتخابات در ایران، هم‏چنین تظاهرات میلیونی مردم ایران در اعتراض به نتایج این انتخابات، هم‏چنان ادامه دارد. در پاریس، حزب سبزها اطلاعیه‏ای در محکوم کردن نتایج انتخابات در ایران، منتشر کرده است. آقای برنارد کوشنر نیز بعد از گردهم‏آیی وزرای خارجه‏ی اتحادیه‏ی اروپا، گفته است که دولت فرانسه نتیجه‏ی این انتخابات را پیش از این که به اعتراض مخالفان رسیدگی شود، نمی‏پذیرد. در این رابطه با دکتر جلال ایجادی، استاد دانشگاه در پاریس و عضو حزب سبزهای فرانسه، تماس گرفتیم.



گزارشی از تجمع ایرانیان در کشورهای مختلف اروپایی
«شعارهای تهران، به شهرهای اروپا هم رسید»

میدان تروکادورو در پاریس، به میدان حقوق بشر معروف است و بیشتر گروه‏های اپوزیسیون دولت‏های مختلف، در این‏جا تظاهرات می‏کنند. امروز در این‏جا، بیش از هزار ایرانی که بیشتر آنان از جوان هستند، با پلاکاردهایی در دست با مضمون «رأی من کجاست» جمع شده‏اند و با شعارهایی توجه رسانه‏های فرانسوی را هم به خود جلب کرده‏اند. امروز قرار بود ایرانی‏ها در مقابل سفارت جمهوری اسلامی در پاریس، جمع شوند. ولی پلیس فرانسه تمام خیابان‏های منتهی به سفارت را محاصره کرده است. با برخی از تظاهر کنندگان گفت‌وگوهایی کرده‌ام.



گفت و گو با ابوالحسن بنی صدر درباره انتخابات ایران
«این کارها توجیه تقلب بزرگ است»

انتخابات ریاست جمهوری اسلامی ایران میان چهار گزینه‏ی شورای نگهبان برگزار شد و آقای محمود احمدی‏نژاد به عنوان برنده‏ی اصلی معرفی گردید. آقای ابوالحسن بنی‏صدر، نخستین رییس جمهور ایران، در آخرین بیانیه‏ی خود که چند روز پیش از انتخابات منتشر شد، نوشته بودند: «روز بعد از انتخابات، روز روبرو شدن با واقعیت تلخ است». در همین ارتباط با آقای بنی‌صدر به گفت‌و گو نشسته ایم که در ادامه می خوانید.



گزارشی از رای دهنده‌های ایرانیان در پاریس
«در پاریس هم بیشتر ایرانیان رای دادند»

روز جمعه، زیر آسمان ابری و بارانی پاریس گروه پرشماری از ایرانیان در صفی طولانی در انتخابات ریاست جمهوری اسلامی شرکت کردند. اکثریت این گروه را جوان‌هایی تشکیل می‌دادند که پس از انقلاب به دنیا آمده‌اند. بیش از هشتاد درصد آن‌ها به زمانه گفتند که به میرحسین موسوی رای دادند. شمار بسیاری هم گفتند که رای می‌دهند تا احمدی‌نژاد انتخاب نشود. پاریس همچنان مرکز اپوزیسیون جمهوری اسلامی است. قسمتی از گفته‌های امروز زمانه با مردم در برابر سفارت ایران در خیابان ینای پاریس را می‌خوانید.



گفت و گو با علی رضا نوری زاده، روزنامه نگار و تحلیل گر سیاسی
«انتخابات ایران، تیتر یک تمام روزنامه‌های منطقه»

علی‌رضا نوری زاده، روزنامه نگار و تحلیل‌گر سیاسی در خصوص پیش‌بینی انتخابات روز جمعه می‌گوید: «این را بگویم که در سیاست، پیش‏بینی کردن کار اشتباهی است، به خصوص در ارتباط با ایران که هر اتفاقی می‏تواند بیفتد. اما اگر بر عقل تکیه کنیم و تمام نمادهای عقلی را مورد توجه قرار بدهیم و به آن‏چه که الان در ایران در جریان است، توجه کنیم، آقای موسوی، قاعدتا باید حتا در دور اول برنده شود، وگرنه، انتخابات به دور دوم کشیده می‏شود. ضمن این که آقای کروبی دارای طرف‏داران بسیاری است. تمام اصلاح‏طلبان واقعی و نیروهای ملی، نیروهای ملی مذهبی، دانشگاهیان، از آقای کروبی حمایت می‏کنند.» در این زمینه با وی گفت‌وگویی کرده‌ام.



به مناسبت بیست و پنجمین سالگرد انتشار کیهان لندن
بیست و پنج سالگی روزنامه‏ی ایرانیان مقیم خارج

هفته‏ی پیش در پاریس، در یکی از جلسات ماهانه‏ی «انجمن فرهنگ ایران» در سالن آندره مارلو، به مناسبت بیست و پنجمین سالگرد انتشار کیهان لندن، توسط دکتر مصطفی مصباح‏زاده، بنیان‏گذار روزنامه‏ی کیهان در ایران، با حضور گروه پرشماری از ایرانیان پاریس و روزنامه‏نگاران ایرانی، در‌باره‏ی مشکلات روزنامه و روزنامه‏نگاری و مسایل این روزنامه‏ی فارسی زبان خارج از ایران، گفت‏ و گو شد. در پایان این نشست، با چند تن از روزنامه‏نگاران حاضر گفت و ‏گو کردم.



گفت و گو با سعید مدنی، جامعه‏شناس و پژوهش‏گر جامعه‏ی مدنی
«مناظره با احمدی‌نژاد، در افزایش آرای موسوی موثر بود»

چه کسی برنده‏ی مناظره‏های تلویزیونی نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری در ایران بود؟ این منا‏ظره‏ها چه تأثیری در افکار عمومی ایران گذاشته است؟ سعید مدنی، جامعه‏شناس و پژوهش‏گر جامعه‏ی مدنی در این باره به زمانه می‌گوید: «چراغ سبز موقتی به آقای احمدی‏نژاد داده شده بود که در یک دوره، این مسایل را عنوان کند. به همین دلیل ارزیابی‏ام این است که این مسأله‏‏‏‏‏‏‏‏، کاملاً انتخاباتی و موقتی بود. زیرا در چهار سال گذشته آقای احمدی‏نژاد هم تریبون و هم امکان آن را داشت که این موارد را مطرح کند و اگر صحت داشته باشد، پای دفاع از آن‏ها بایستد. ولی در چهار سال گذشته، جز تهدید به ارائه‏ی این اطلاعات، حرف جدیدی نزد.»



گفت و گو با دکتر حسن هاشمیان، پیرامون انتخابات پارلمانی لبنان
«در پارلمان لبنان، همان اکثریت سابق حفظ خواهد شد»

لبنانی‌ها روز گذشته زیر تدابیر امنیتی شدید با حضور پنجاه هزار سرباز و پلیس رأی دادند. انتخاباتی که صحنه‌ی رویارویی اردوی طرفداران غرب، عربستان، دولت‌های میانه‌روی عرب و حزب‌الله شیعه متحد جمهوری اسلامی است. دکتر حسن هاشمیان در این باره در گفت و گو با زمانه می‌گوید: «حزب‌الله بسیار امیدوار است که این گروه اکثریت فعلی را از اکثریت بیاندازد. بیشترین توجه و بیشترین سرمایه‌گذاری حزب‌الله بر گروه میشل عون، هم‌پیمان آن است. انتظار این است که همان کرسی‌های سابق به همان شکل سابق به دست بیاید. تغییرات فقط در حدود پنج الی شش کرسی خواهد بود.»